1939 – 1945 arası bir zamanda yaşanmış olan İkinci Dünya Savaşı, çok geniş bir alana yayılmış ve sadece Avrupa’yı değil farklı bölgeleri de etkilemiştir. Bilindiği gibi Hitler Alman halkının üzerindeki ekonomik baskıyı iyi değerlendirmiş ve gücünü arttırmak adına bu unsuru kullanmıştır. Batı dünyası dışında bu büyük savaştan etkilenen yerler olarak Kuzey Afrika, Balkanlar ve Rusya buna örnek gösterilebilir. Rusya’nın başkenti Moskova’da da bir muharebe yapılmış ve adına ‘’Moskova Muharebesi’’ denilmiştir. 1941’deki bu olaydan yola çıkarak Moskova sokaklarının o yılki haliyle şimdiki vaziyetine bir bakalım istedik.
1. Gorki Caddesi (Şimdiki adı Tverskaya), 1941
Nazi ordusunun Moskova’ya ilk saldırısının ardından kentteki otobüs ve kamyonlar şehir halkının ısınması adına kömür ve odun taşımaya başlar. Fotoğrafta görüldüğü üzere bu amaçla bazı troleybüsler de odun ve kömür nakliyatı görevini üstlenir.
2. Bolşoy Tiyatrosu, 1941
Moskova’daki tarihî tiyatrolardan biri olan Bolşoy Tiyatrosu özellikle opera ve bale gösterimleri için tasarlanır. Rusya 1941 yazında pek çok fabrika, köprü, yapıyı çeşitli yöntemlerle gizlemeye kalkışmış olsa da Bolşoy Tiyatrosu 500 kg’lık bir hava bombasından kurtulamaz. Bunun sonucunda yıkılan yerlerinin inşası iki yıl sürer.
3. Frunzenskaya’da zeplin, 1941
Bugün Moskova’daki bir metro istasyonu olan Frunzenskaya, ikinci savaşın hüküm sürdüğü 1941 senesinde adeta bir barikat olarak kullanılır. Gördüğünüz balon, meşhur Kremlin’i hava saldırılarından korumak adına Moskova’da konuşlanmış olan 300’den fazla balondan biridir. Bu balonlar 4 km’lik bir yüksekliğe çıkarılır ve dönemin Alman hava savaş birimi olan Luftwaffe uçaklarının bu balonları çarpması amaçlanırdı.
4. Dorogomilovskaya Karakolu’ndaki barikatlar, 1941
O zamanlar şehir merkezine uzak olarak kabul edilen ve günümüzde bir metro istasyonunun da bulunduğu Dorogomilovskaya’da da savaşın izleri görülüyor. Bugün artık kentin bir parçası olan bu bölgede, savaştan hemen önce yeni yerleşim yerleri de inşa edilmiş. Ayrıca; özellikle sağdaki bina olmak üzere fotoğraftaki iki yapının da fazla değişmemiş olması dikkat çekici.
5. Mozhaiskoye karayolu, Ekim – Aralık, 1941
Bu karayolu savaşta tam bir stratejik bölge görevini görür; zira Moskova’yı Mozhaisk savunma hattına bağlayan bir yerdir. Askerî araçların önünden geçtiği bina ise Borodino Savaşı Müzesi’dir.
6. Bolshaya Kaluzhskaya Caddesi’ndeki (Leninsky Caddesi) barikatlar, kış 1941
Moskova’da müdafaa için kullanılan yerlerden biri de Bolshaya Kaluzhskaya Caddesi, bugünkü adıyla Leninsky Caddesi’dir. Gördüğünüz barikat da Moskova’nın resmen kuşatılması nedeniyle kentin çevresine kurulan sayısız barikatlardan biridir.
7. Belarus Garı’nda Alman esirleri, 1944
1870 yılında inşa edilen Belarus Garı da İkinci Dünya Savaşı’nın önemli tanıklarından biri olur. Nazi Almanyası’nın silahlı kuvvetleri olan Wehrmacht’ın 57.600 askeri ve subayı Moskova sokaklarında görüldüğü üzere yürümektedir.
Kaynak: 1
