İster dünyanın en mutlu ülkelerine ışınlanmak isteyin, ister sakin tatil köylerinde huzuru yakalamayı planlayın… Yeni bir tatil rotası belirlemek her zaman heyecan verici, değil mi? Otel araştırmaları, uçak biletleri, “acaba orada vegan kahvaltı var mı?” sorguları… Liste uzayıp gidiyor. Ama küçük ama hayati bir detay var ki çoğumuz gözden kaçırıyoruz: Temizlik. Evet, yanlış duymadınız. Gittiğiniz yerin ne kadar temiz olduğu, tüm tatil deneyiminizi bambaşka bir yöne çevirebilir. Düşünsenize… Instagram’da gördüğünüz o bembeyaz kaldırım taşları, aslında çöp yığınlarının hemen yanında olabilir. Ya da “güzel kafe” diye işaretlediğiniz yerin önü sürekli pislik içinde olabilir. Kötü değil mi? İşte bu yüzden, yola çıkmadan önce gideceğiniz şehrin ne kadar temiz olduğunu bilmek hayati önem taşıyor. Peki dünyanın en temiz şehirleri hangileri?
Eagle Dumpster Rental isimli bir firma bu konuda oldukça detaylı bir çalışma yapmış. Kendileri yurt dışında çöp konteyneri hizmetleri veriyor ama sadece bununla kalmamışlar, gezginler için hayat kurtaran bir araştırmaya da imza atmışlar. “Temizliği dert eden tatilciler nerelere gitmeli?” sorusuna bilimsel ve kapsamlı bir yanıt aramışlar.
Bu araştırma, dünyaca ünlü seyahat platformu Travel and Leisure tarafından da paylaşıldı. Ekip, dünya çapında en çok ziyaret edilen şehirleri masaya yatırarak üç temel kriter üzerinden değerlendirme yaptı:
Şehirlerin ürettiği çöp miktarı
Atık yönetim politikaları ve uygulamaları
Halkın temizlik konusundaki genel görüşleri
Ve sonra, her şehre bir “sokak temizlik puanı” verildi. Böylece temizliğiyle göz kamaştıran şehirler bir bir sıralandı. İşte dünyanın en temiz şehirleri…
1. Singapur
Dünyanın en temiz şehri denildiğinde akla gelen ilk yer: Singapur! Bu minik ama güçlü şehir devleti, temizlik konusunda tam anlamıyla takıntılı diyebiliriz. Ama pozitif anlamda!
Peki neden bu kadar temiz?
Birincisi, Singapur’da yere çöp atmak size küçük bir “uyarı” olarak dönmüyor. Singapur’da yere çöp atmanın bedeli 2000 Singapur Doları, yani yaklaşık 1530 Amerikan Doları! İkincisi, halk gerçekten duyarlı. Herkes çöpünü ayırıyor, geri dönüşüme katkı sağlıyor ve sokakta tek bir izmarit bile görmek neredeyse imkânsız. Üçüncüsü, çöp üretimi kişi başına oldukça düşük. Yani sadece atmamak değil, en baştan az üretmek de bir kültür haline gelmiş.
Singapur’da yere sakız bile atsanız ciddi cezalara çarptırılabilirsiniz. Bu yüzden temizlik burada sadece bir belediye politikası değil, adeta bir yaşam tarzı.
2. Kopenhag
Kuzeyin düzenli, huzurlu ve yeşil başkenti Kopenhag, temizlikte Singapur’u hemen takip ediyor. Neden mi?
Danimarka genel olarak çevreye saygılı bir ülke. Ama Kopenhag özelinde işler bir adım daha ileriye taşınmış. Şehrin “Circular Copenhagen” adlı sürdürülebilirlik programı var. Bu program sayesinde evinizin hemen önünde geri dönüşüm kutuları var. Cam, plastik, organik atık… Ne varsa ayrılıyor. Üstelik sadece kutu koymakla kalmıyorlar, halkı bu konuda bilinçlendirmek için kampanyalar, eğitimler düzenliyorlar. Yani iş sadece altyapı değil, zihniyet meselesi. Sonuç mu? Temiz sokaklar, mis gibi hava ve mutlu insanlar! Dünyanın en temiz şehirleri yazımıza devam ediyoruz.
3. Prag
Masal kitaplarından fırlamış gibi duran Prag, güzelliği kadar temizliğiyle de göz kamaştırıyor. Peki bu şehir neden bu kadar temiz?
Çünkü Prag halkı gerçekten titiz. Düşünün, kişi başına yılda yaklaşık 300 kilo çöp üretiyorlar. Karşılaştırmak isterseniz: Amerikalılar yılda kişi başı yaklaşık 815 kilo çöp çıkarıyor. Yani Prag, ABD’nin üçte biri kadar atık üretiyor. Ayrıca şehrin estetik yapısı bozulmasın diye temizlik hizmetleri oldukça sistemli ve düzenli çalışıyor. Turist yoğunluğuna rağmen çöpler ortalıkta kalmıyor.
Prag sokaklarında yürürken sanki her şey biraz fazla gerçeküstü geliyor: Hem tarihi, hem düzenli, hem temiz. Resmen “Instagram filtresiz” şehir!
Bonus: Roma
Şimdi geliyoruz biraz can sıkıcı bir başlığa: Dünyanın en kirli turistik şehri olarak gösterilen yer: Roma.
Evet, o muhteşem tarih, o muazzam mimari, o leziz pizzalar… Ama bir de çöp dağları?
Ne olmuş Roma’ya?
En büyük sorunlardan biri altyapı. Şehir, antik dönemlerden kalma bir yapıya sahip olduğu için, modern atık yönetimini kaldırmakta zorlanıyor.
Eagle Dumpster Rental’dan Brian McDaid’in ifadesiyle, “Roma’nın alt yapısı, günümüzün çöp üretme alışkanlıklarına göre dizayn edilmemiş.” Yani yüzyıllar önce yapılan yollar, tüneller bugünün trafiğine ve çöp trafiğine uygun değil. Ayrıca şehir yönetimi ve temizlik hizmetleri yeterli hızda çalışamıyor. Hal böyle olunca, hem turistler hem de yerel halk sokaklardaki çöplerden sık sık şikayet ediyor. Roma hâlâ büyüleyici bir şehir, ama eğer temizlik sizin için olmazsa olmazsa… Gitmeden önce biraz hazırlıklı olun. Dünyanın en temiz şehirleri listemizin sonuna geldik. Bu içerik de ilginizi çekebilir:
