Uzmanlar, dünya nüfusunun en az %9’unun yeme bozukluğundan muzdarip olduğunu belirtiyor. Öyle ki Amerika Birleşik Devletleri’nde her yıl on binden fazla kişi bu rahatsızlık nedeniyle hayatını kaybediyor. The Lancet Psychiatry’de yayımlanan yeni bir araştırmaya göre, koronavirüs pandemisi yeme bozukluğu vakalarının artmasına neden oldu. Her şeyden önce bunun bir hastalık olduğu bilmek son derece önemli. Peki yeme bozukluğundan muzdarip olan kişilere nasıl yardım edebilirsiniz? Detaylara birlikte bakalım.
1. Belirtileri değerlendirin
New Haven Üniversitesi’nde halk sağlığı uzmanı olarak görev yapan Alvin Tran, yeme bozukluğunda erken müdahalenin önemine dikkat çekiyor. Dolayısıyla belirtileri tanıyabilmek önem taşıyor. ABD Ulusal Yeme Bozuklukları Derneği’ne göre en yaygın belirtiler şöyle:
Ruh halinde ani değişimler
Kilo, beslenme, kalori alımı gibi konularla çok meşgul olmak
Belirli gıdaları yemeyi reddetmek
Arkadaş ve aile çevresinden uzaklaşmak
Aşırı kilo alımı ya da kilo kaybı
Kabızlık ve mide krapmları gibi problemler
Cilt kuruluğu
Tırnakların sürekli kırılması
Özellikle ayaktayken baş dönmesi
2. Endişenizi dile getirin
Uzmanlar, çevrenizdeki kişilerde yeme bozukluğu belirtileri görmeniz halinde o kişiyle konuşmanızı öneriyor. Konuşma esnasında suçlayıcı bir dil kullanmaktan kaçının. Örneğin “beslenme düzenin hakkında sık sık konuşmaya başladığını fark ettim” gibi ifadeler kullanabilirsiniz. “Yemek ye” ya da “yemek yeme” gibi tavsiyeler kesinlikle kullanmamalısın. Örneğin sigarayı bırakmaya çalışan birine “sigarayı bırak” demeniz hiçbir işe yaramayacaktır.
3. Profesyonel yardım alma konusunda cesaretlendirin
Yeme bozukluğuyla mücadele eden kişilerin profesyonel yardım alması gerekiyor. Erken teşhis ve erken tedavi, iyileşme ihtimalini büyük ölçüde artırıyor. Eğer yakınınız tedavi görmeye hazırsa, onun için bir doktor bulabilir ya da randevusuna birlikte gidebilirsiniz.
4. Neden iyileşmek istediklerini hatırlatın
Yeme bozukluğundan muzdarip olan kişiler birçok konuda hayattan geri kalabilir. Örneğin bu durum, çocuk sahibi olmak, kariyer yapmak ya da arkadaş edinmek gibi sayısız durumun önünde engel olabilir. Bu nedenle yakınınıza sık sık neden iyileşmek istediklerini hatırlatın.
5. Yargılamaktan kaçının
“İki tane kek mi yiyorsun” gibi cümleleri yeme bozukluğu olan kişilerin yanında kurmaktan kaçının. Çünkü bu kişiler, diğer herkesin vücuduyla rekabet halindedir. Dolayısıyla yargılayıcı cümleler yeme bozukluğu olan kişilerin motivasyonlarını düşürebilir.
6. Farklı konulardan konuşun
Eğer sürekli aynı şeyleri konuşursanız, bir süre sonra yakınınız sizden uzaklaşmaya başlayabilir. Uzmanlara göre yeme bozukluğunun altında genellikle depresyon, anksiyete veya travma gibi sorunlar yatıyor. Bu nedenle yakınınızı desteklemek istiyorsanız nezaket, sabır, şefkat ve anlayış gibi kavramların önemli olduğunu unutmayın.
