Her zaman duyduğumuz, çeşitli sitelerden hesaplamalarını yaptığımız, sonucuna göre “heh iyi bari” ya da “Şimdi ne yapıcam, bu da ne demek oluyor?” dediğimiz vücut kitle indeksi aslında nedir diye sorsak, çok fazla insandan doğru cevabı alamayacağımızı düşündüğümüz bu konu hakkında, bilmeniz gereken şeyleri sizin için toparladık. Listemize göz attıktan sonra ortamlarda vücut kitle indeksi muhabbeti döndüğünde, kendinizi ortaya atıp bu konuda içi oldukça dolu bir şekilde konuşabileceksiniz. Tabii bundan da önemlisi, kendiniz için vücut kitle indeksinin ne anlama geldiğini keşfedecek ve bu konuda bedeniniz için yapabileceklerinizi öğreneceksiniz. İşte sizler için hazırladığımız, vücut kitle indeksi hakkında bilmeniz gereken 7 madde listesi.
1. Vücut kitle indeksi nedir?
Vücut kitle indeksi, bir kişinin kilosunun boyuna göre oranıdır. Bir kişinin toplam vücut yağının doğrudan ölçümünden çok daha iyi bir göstergedir aynı zamanda. İngilizcede BMI (Body mass index) olarak bilinen vücut kitle indeksi, genelde toplam vücut yağı ile ilişkilidir. Yani bu da demek oluyor ki vücut kitle indeksiniz arttıkça, toplam vücut yağınız da artıyor.
2. Vücut kitle indeksimizi öğrenmek ne işimize yarar?
Vücut kitle indeksi değerimize göre, ideal kiloda olup olmadığımızı yani kilo almamız mı yoksa kilo vermemiz mi gerektiğini öğrenip bu yönde hareket edebiliriz. Buna göre de, kilo alışverişimizin sağlıklı bir sınır içinde gerçekleşip gerçekleşmediğini de takip edebiliriz. Eğer bu sınırlar içinde değilse değerimiz, sağlığımız için risk altında bulunuyor olabiliriz ve önlem almamız gerekebilir.
3. Vücut kitle indeksi nasıl hesaplanır?
Vücut kitle indeksinizi hesaplamak isterseniz, kilo değerinizi boyunuzun karesine bölmeniz gerekir. Mesela boyu 170 cm ve kilosu 60 olan bir bireyin vücut kitle indeksini hesaplamak istersek şu işlemi yapmamız gerekir: 60 / (1,70) x (1,70) = 20.7 kg/m2
Bu sonuca bağlı olarak da ideal kilomuz hakkında yorumlar yapabiliriz.
4. Vücut kitle indeksi değerinize göre nasıl bir sonuca varabiliriz?
Dolayısıyla her yaş aralığının farklı bir vücüt kitle indeksi aralığı var. Vücut kitle indeksiniz 18,5 kg/m2’nin altında ise – zayıf; 18,5-24,9 kg/m2 aralığında ise – sağlıklı kiloda 25-29,9 kg/m2 aralığında ise – kilolu; 30 kg/m2 ve üzerinde ise obez olarak sınıflandırılırsınız.
5. Vücut kitle indeksimiz ideal aralıklarda değilse ne gibi riskler bizi bekliyor?
Yüksek vücut kitle indeksi değerine sahip olan bireyler şu riskler altında: yüksek kan kolesterol veya diğer lipid bozuklukları, tip 2 diyabet, kalp hastalıkları, inme, yüksek tansiyon, fazla kiloya bağlı gelişen kanserler, safra kesesi rahatsızlıkları, uyku apnesi ve horlama, osteoartrit ve eklem hastalıkları.
6. Sadece vücut kitle indeksimize bakarak bu hastalıkların riskinde olduğumuzu söyleyebilir miyiz?
Tabii ki hayır. Vücut kitle indeksi riskleri ve sağlık düzeyini hesaplamak için kullanılan araçlardan sadece biridir. Sağlık riski değerlendirilirken kan basıncı, kolesterol düzeyi, kan şekeri seviyesi, kalp hastalığı, yaş, cinsiyet, bel çevresi, fiziksel aktivite düzeyi, menopoz durumu, sigara içme durumu gibi diğer faktörler de dikkate alınmaktadır.
7. Vücut kitle indeksi ölçümü herkes için geçerli midir?
Çoğu insan için, vücut kitle indeksi, obezitenin iyi bir ölçümünü yapmak için kullanılabilir. Fakat bu durum kas, kemik, yağ ve diğer dokuların miktarı gibi vücut kompozisyonu hakkında gerçek bilgi sağlamada başarısız olur. Mesela çok kaslı kişiler, gerçekten sağlıklı olmalarına rağmen vücut kitle indeksine göre “fazla kilolu” kategorisine girebilirler. Çok düşük vücut yağ yüzdesine sahip olan bu kişiler, aşırı kilolu bir kişi ile aynı indeks değerine sahip olabilir. Böyle bir durumda vücut kitle indeksini bu insanlara uygulamak bu insanları yanlış sonuçlara itecektir.
