ABD’nin Virginia eyaletinde yaşayan Siavash Sobhani isimli adam tam 62 yıl önce Amerika Birleşik Devletleri’nde dünya geldi. Çocukluk ve ilk gençlik yıllarını ABD’de geçirdi, Amerika Birleşik Devletleri’ndeki okullarda eğitim aldı. Yaklaşık 30 yıldır da yine bu ülkede doktorluk yapıyor. Vergilerini düzenli şekilde ödüyor, seçim zamanlarında desteklediği aday için oy kullanıyor. Bilinen herhangi bir suç kaydı veya hakkında verilmiş bir kısıtlayıcı hüküm yok. Dışarıdan bakıldığında herhangi bir ABD vatandaşından pek de farklı görünmüyor. Hatta örnek bir vatandaş olduğu bile söylenebilir.
İşte bu kendi halindeki Amerikalı, geçtiğimiz aylarda pasaportunu yenilemek için ülkedeki ilgili kurumlara müracaat etti. Yeni pasaportuna kavuşmayı bekliyordu. Ancak Sobhani’nin kapısını çalan postacı yanında yeni bir pasaport değil, ABD Dışişleri Bakanlığı imzalı bir mektup taşıyordu. Mektupta Siavash Sobhani’nin “vatandaşlığını kaybettiği” yazılıydı. Evet, Siavash Sobhani yalnızca pasaportunu yenilemek isterken vatansız kalmıştı! Detaylara birlikte bakalım.
Siavash Sobhani isimli adam 1961 yılında Amerika Birleşik Devletleri’nin Maryland eyaletindeki Walter Reed Askeri Tıp Merkezinde dünya geldi
Çocukluğunda, ailesi ile birlikte yalnızca birkaç sene Türkiye’de yaşadı. Bunun dışında ömrünün neredeyse tamamını Amerika Birleşik Devletleri’nde geçirdi.
Üniversite eğitimini de yine Amerika Birleşik Devletleri’nde tamamladı
Yaklaşık 30 yıldır doktorluk yapıyor. Vergilerini düzenli şekilde ödüyor, seçim dönemlerinde her yurttaş gibi oy kullanıyor. Bugün ABD’nin Virginia eyaletinde yaşamını sürdüren Sobhani’nin bilinen herhangi bir suç kaydı veya hakkında verilmiş bir kısıtlayıcı hüküm yok.
Ancak Sobhani, geçtiğimiz şubat ayında 62 yıllık yaşamını tümüyle değiştirecek bir şey yaptı: Pasaportunu yenilemek için ilgili kurumlara müracaat etti!
Sobhani, yeni pasaportuna kavuşmak için gün sayarken hiç beklemediği bir mektupla karşılaştı
Mektup, Amerika Birleşik Devletleri Dışişleri Bakanlığı tarafından kaleme alınmıştı
Sobhani’ye 62 yıllık bir yaşamın ardından “vatansız” kaldığını bildiriyordu!
Hayatının şokunu yaşayan ve 62 yaşında vatansız kaldığını öğrenen adam mektubu okumaya devam etti. Bakanlık, Sobhani doğduğunda babasının İran Büyükelçiliğinde diplomat olarak çalıştığını, bu sebeple ABD yasaları gereği aslında kendisine hiçbir zaman vatandaşlık verilmemesi gerektiğini ifade ediyordu.
Gerçekten de Sobhani’nin babası, yıllar önce yalnızca birkaç aylığına İran Büyükelçiliğinde çalışmıştı
ABD yasalarına göre ülkede diplomatik dokunulmazlığa sahip ebeveynlerden dünyaya gelen çocuklar doğumdan gelen bir hak olarak ABD vatandaşlığı alamıyorlar. Ancak bu kural bir şekilde Sobhani için uygulanmamış. Ne var ki 62 yıl sonra düzeltilen bir hata, Sobhani’nin tüm yaşamının altüst olmasına sebebiyet verdi. Yıllardır yaşamına ABD vatandaşı olarak devam eden doktor, vatansız kaldığını yani haymatlos olduğunu öğrendi.
Siavash Sobhani, yaşadığı şaşkınlığı ve üzüntüyü ülkedeki basın yayın organlarıyla paylaştı
Sobhani hislerini “Hayatım boyunca buradaydım. Vergilerimi ödedim, seçimlerde oy kullandım. Kovid-19 salgınında kendimi ve ailemi riske atarak çalıştım. Haliyle 62 yıl sonra biri size bir hata oldu ,artık ABD yurttaşı değilsiniz dediği zaman şoke ediyor.” sözleriyle dile getiriyor.
62 yaşında vatansız kalan Sobhani’yi bundan sonra da zorlu bir süreç bekliyor
Örneğin mesleğini sürdürmeye devam edip edemeyeceği, yıllardır ödediği emeklilik primlerinden faydalanıp faydalanamayacağı belirsiz. Dahası Sobhani, yeniden bir vatan sahibi olup olmayacağını da bilmediğini dile getiriyor. Yine de 62 yıldır olduğu gibi yeniden ABD vatandaşı olabilmek için bir hukuk mücadelesi başlatmış durumda. Şimdiye kadar yalnızca avukatlık masrafları için 40 bin dolardan fazla para harcadığını ifade ediyor.
Yeniden vatandaş olma yönündeki beklentisinin gerçekçi olup olmadığını bilmediğini vurgulayan Sobhani, Virginia senatörlerine yazdığı “yardım mektuplarının” sürecin olumlu şekilde sonuçlanmasına katkı sunmasını umuyor.
