Gezegenimizde gerçekten de hayli ilginç özelliklere sahip olan dikkat çekici yerleşim bölgeleri var. İşte, Nijerya’nın en kalabalık şehri olan Lagos’un çeperindeki Makoko isimli gecekondu mahallesi de bu dikkat çekici yerleşim yerlerinden biri. Ancak Makoko bildiğimiz diğer tüm gecekondu mahallelerinden çok daha farklı. Yüz binlerce insana ev sahipliği yapan Makoko, neredeyse bütünüyle “yüzen” bir yerleşim bölgesi. Evet, Makoko mahallesinde evler, hastaneler, okullar veya sosyalleşme alanları, suyun üzerine inşa edilmiş vaziyette! Tüm dünyada büyük bir merak uyandıran ve çok sayıda turist tarafından ziyaret edilen bu devasa yüzen gecekondu mahallesi, zaman zaman devlet yetkilileri ile mahalle sakinleri arasındaki çatışmalarla da gündeme geliyor. Gelin, gezegenimizdeki en ilginç yerleşim yerlerinden biri olan Makoko gecekondu mahallesinin sıra dışı hikayesine birlikte göz atalım.
Nijerya’nın en kalabalık şehri olan Lagos’ta sıra dışı bir yerleşim yeri bulunuyor: Makoko
Lagos, aynı zamanda gezegenimizdeki en kalabalık şehirlerden biri. Bazı kaynaklara göre şehir 20 milyonu aşkın insana ev sahipliği yapıyor. Öte yandan çeşitli kaynaklar, milyonlarca insanın resmi olmayan yerleşim bölgelerinde yaşadığını belirtiyor. İşte bir gecekondu mahallesi olan Makoko da o gayriresmî yerleşim bölgelerinden biri. Ancak bildiğimiz diğer tüm gecekondu mahallelerinden çok daha farklı.
Makoko, “yüzen” bir gecekondu mahallesi
Evet, mahalledeki insanların yaşadığı evlerin ve diğer yapıların hemen hemen hepsi su üzerinde bulunuyor.
Mahalle, Lagos Lagünü’nde yer alıyor. Bölgenin geçmişi ise 19. yüzyıla kadar uzanıyor
Makoko mahallesinin 19. yüzyılın sonlarında bölgeye göç eden Egun ismi verilen etnik topluluk tarafından bir balıkçı köyü olarak kurulduğu biliniyor. Ancak nüfus artışı ve bölgedeki toprak yetersizliği gibi unsurlar bu küçük balıkçı köyünün su üzerine doğru genişlemesine neden olmuş.
Makoko altı farklı bölgeden oluşuyor
Bunlar Oko Agbon, Adogbo, Migbewhe, Yanshiwhe, Sogunro ve Apollo bölgeleri. Mahalleyi oluşturan yalnızca Sogunro ve Apollo bölgeleri kara üzerinde kurulu. Diğer bölgelerde ikamet eden insanlar yaşamlarını su yüzeyindeki kazıkların üzerine inşa edilen ve kayık benzeri araçlar vasıtasıyla hareket edebilen yapılarda geçiriyor.
Bu sıra dışı mahallede yüz binlerce insan yaşıyor
Ancak mahallede kaç kişinin yaşadığı tam olarak bilinmiyor. Bölgedeki yaşam koşullarının iyileştirilmesi için faaliyet gösteren sivil toplum kuruluşları, bölgedeki nüfus sayısına dair güvenilir bir veri olmadığını ifade ediyor. Ancak dünyanın en büyük yüzen gecekondu mahallesinin yaklaşık 300.000 insanı ağırladığı düşünülüyor.
Gayriresmî bir yerleşim bölgesi olan Makoko mahallesinde yaşayan insanların altyapı hizmetlerine erişimi son derece kısıtlı
Bölge halkının elektrik, kanalizasyon veya temiz su gibi yaşamsal hizmetlere dahi erişmekte büyük zorluklar yaşadığı biliniyor. Bunun yanı sıra mahalledeki okul ve hastane gibi yapıların sayısı da hayli yetersiz.
Geçtiğimiz yıllarda inşa edilen ve mahallenin en ünlü yapısı haline gelen Makoko Yüzen Okulu ise bölgedeki çocuklara umut ışığı olmaya devam ediyor
İnsanların büyük bir bölümü yoksullukla mücadele ediyor
İşsizlik bölgedeki en büyük sorunlardan biri
Bölge halkı genel olarak balıkçıkla uğraşsa da bu, mahalledeki kötü yaşam koşullarının ortadan kaldırılması için yeterli değil.
“Afrika’nın Venedik’i” olarak da anılan Makoko, bölge halkı ve yetkililer arasındaki anlaşmazlıklarla da gündeme geliyor
Bu anlaşmazlıkların yer yer çatışma halini alması da Makoko sakinleri için hayli sıradan. Yüzen gecekondu mahallesini büyük bir sorun olarak gören bölgesel hükûmet, Makoko’daki yerleşim yerinin yıkılmasını istiyor. Bu doğrultuda atılan adımlar sonucunda bugüne kadar yaklaşık 30.000 kişinin evsiz kaldığı biliniyor. Ancak mahallenin sağlıklı bir şekilde tahliye edilmesine yönelik olarak tasarlanan bir plandan bahsetmek mümkün değil.
Makoko gecekondu mahallesi, hayli ciddi sorunlarına rağmen dünyanın en ilginç yerleşim yerlerinden biri olarak varlığını sürdürüyor
