Aşk, bazılarına göre dünyanın en güzel duygusu, bazılarına göre ise en yıkıcı olanı. Filmleri, dizileri, kitapları incelediğimizde her şeyin içinde aşkın olduğunu görüyoruz. Bazen aşkın sonu mutlu bitmiyor. Bazı kişilerse aşık oldukları için derin üzüntüler yaşıyor. Peki o zaman neden aşık oluyoruz? Aşık olmanın sebepleri neler? Bu konuda yapılan pek çok psikolojik araştırma bulunuyor.
Aşk son derece karmaşık bir duygu. Aşık olmayı etkileyen birçok faktör bulunuyor. Bunlar arasında fiziksel kimya, cinsel çekim, paylaşılan ilgi alanları ve uyumluluk bulunuyor
Bazıları ise tüm bu faktörlerin geçersiz olduğunu ve aşkın aslında bir sebebi olmadığını öne sürüyor. Ancak aşık olma konusu ve bunun sebepleri psikoloji literatüründe son derece ilgi görüyordu. O nedenle de çeşitli araştırmalar yapıldı
İnsanların neden aşık olduğu araştırıldı. Psikolojik araştırmalara göre; aşık oluyoruz çünkü bu ‘hızlı bir kişisel gelişim’ sağlamamızın yolu
Yapılan başka bir araştırma da feromon hormonlarının aşk üzerindeki etkisini ortaya koymuştu. Aşk hormonu olarak bilinen bu hormonlardan salgılanan koku, birine aşık olup olmayacağımızı yalnızca 1.5 saniyede belirliyor
Vücudumuz onun genetiklerinin bize uygun olup olmadığına karar veriyor ve bu işlemler yaklaşık 1,5 saniyede gerçekleşiyor.
Beyninizde uyumluluğa karar vermede en büyük rol oynayan dört kimyasal madde vardır; dopamin, östrojen, serotonin ve testosteron. Bu kimyasalların, aşık olabileceğiniz kişi türü üzerinde bir etkisi var mı?
Yapılan bir araştırmada insanların aşık oldukları insan tipi 4 türe ayrılıyor. Bu türler, dört kimyasalın her birinin üretim seviyelerine göre sınıflandırılıyor;
1. Müteahhitler: Gelenekleri takip etme ve sebat etmeye değer verme konusunda temkinli bireyler.
2. Direktörler: Karar vermekten zevk alan ve saldırganlığa eğilimli analitik kişilikler.
3. Kaşifler: Dürtüsel ve yaratıcı risk alıcılar.
4. Müzakereciler: Diğer üç türden daha fazla özverili olan sezgisel, idealist ve merhametli bireyler.
Bu türler vücuttaki kimyasal seviyelere ve vücudun bu kimyasalları üretme kabiliyetine dayandığından, her insanın bu dört türden hepsine olmasa da kısmen birden fazlasına aşık olduğu belirtiliyor
Peki aşık olmanın sebepleri neler? İnsanların neden aşık olduklarını açıklamaya yardımcı olabilecek iki faktör de eş seçimine dayanıyor;
– Sosyal etkiler: Genel sosyal normları karşılayan potansiyel bir birlik ve bu birliğin sosyal çevre içerisinde kabul edilmesi aşık olmaya katkıda bulunabiliyor. Buna karşılık, genel sosyal normları karşılamayan veya kişinin sosyal ağı tarafından kabul edilmeyen bir ilişki, insanların sevgiden uzaklaşmasına neden olabilir.
– Doldurma ihtiyaçları: Bir kişi arkadaşlık, aşk, cinsiyet veya çiftleşme ihtiyaçlarını karşılayabilirse, diğer kişinin ona aşık olma olasılığı daha yüksektir.
Aşık olmanın diğer sebepleri ise şöyle;
1. Aşık olmak için anahtar faktör uyumluluk
Aşk son derece karmaşık bir his. Ancak aşık olmanın sebeplerinden biri uyumluluk. Karşınızdaki kişiyle; düşünce, yaş, eğitim hatta konum olarak bile uyumluysanız o kişiyi daha yakından tanımak isteyebiliyorsunuz. Bunun sonucunda da bir aşk gelişebiliyor. Aslında bu tip kriterler ona aşık olmak için kendinize fırsat vermenizi sağlıyor. Uyumluluk ayrıca iki insanın birbirini anlayabilme konusundaki uyumluluğunu da temsil ediyor.
2. Karşımızdaki kişiyi yakından tanımak ona karşı duygularımızı pekiştiriyor
Filmlerde gördüğümüzden farklı olarak aşk bir anda gelmez. Aslında aşık olmak için zaman gerekir. Çünkü birine aşık olmadan önce onu tanımak isteriz. Belki hayatının her detayını değil ama yeterince bilgi sahibi olmak sizinle onun arasındaki bağı güçlendirebilir, farklı bir boyuta taşıyabilir.
3. Kişiliğinizin tamamlandığını hissedersiniz
Bu kulağa hoş geliyor değil mi? Sizi tamamlayan kişiye aşık olursunuz. Kişilikleri sizin içinizdeki en iyiyi ortaya çıkardığında ya da tam tersi olduğunda, bu bağ görmezden gelemeyeceğiniz bir şeydir. İnsanlar doğal olarak onları daha iyi bir insan yapan partnerlerle birlikte olmak isterler. Zaten birini sevdiğiniz kadar onunla ilişkideyken kendinizi sevip sevmediğiniz de önemli.
4. Gizemli bir bilmece gibi gelirler
Hem tanıdık gelen hem de bir şekilde de gizemini koruyan kişilere aşık oluruz. Onlar asla çözemeyeceğimiz bir bilmece gibidirler. Ancak bizi tamamlarlar ve kendimizin bile var olduğunu bilmediği bir parçamıza yol gösterirler.
5. Güvende hissedersiniz
Tüm ilişkilerde problemler yaşanır. Ancak insanların kendini güvende hissetmeye ihtiyacı var. Belki de bu kolektif bilinçle ilgilidir. Birinin yanında güvende hissetmek ve ne olursa olsun onun sizin yanınızda olacağını bilmek aşık olmak için bir neden. Bu durumda da tüm kusurları görmezden gelebiliyorsunuz, karşınızdaki kişiyi olduğu gibi kabul ediyorsunuz.
