Profesyonel koşucular çoğu zaman üç şeyle ilgilenir: daha hızlı olmak, yaralanmadan daha uzun süre koşabilmek ve daha uzağa koşmak. Eğer koşuya yeni başladıysanız kendinize “Nasıl daha hızlı koşarım” diye soruyor olabilirsiniz. Bu noktada nereden başlayacağınızı bilmek zor olabilir. Koşu hızının artmasında iki önemli unsur bulunur. Birincisi adım uzunluğunu artırmak, diğeri ise koşu kadansı olarak da bilinen adım sıklığını artırmaktır. Koşu kadansı son zamanlarda sporcular tarafından ilgi görüyor. Çünkü kadans; artan hız, gelişmiş dayanıklılık ve azalan yaralanma riski ile ilişkilendiriliyor. Peki koşu kadansı nedir? Sporcular için koşu kadansı performansı nasıl etkiler? Detaylara birlikte bakalım.
Koşu Kadansı nedir?
Koşu kadansı, bir kişinin koşma eylemi sırasında dakikada attığı adım sayısıdır. Aynı zamanda adım frenkansı olarak da biliniyor. Dakikada attığınız adım sayısı birkaç faktöre bağlıdır. En dikkat çekici olanlarda biri kişilerin boy uzunluğudur. Sabit bir hızla hareket eden uzun boylu koşucular, kısa boylu koşuculara kıyasla daha uzun adım ve daha yavaş kadansa sahiplerdir. Çünkü kısa boylu koşucular, aynı parkuru aynı sürede kat etmek için daha hızlı adım atmak zorundadır. Tüm bunların dışında yokuşta koşmak da kadansı etkileyen unsurlar arasındadır. Yokuş yukarı koşarken, kadansınızı artırma eğiliminde olursunuz. Bu nedenle adım uzunluğunuz kısalır. Yokuş aşağı koşarken ise adım uzunluğunuz artarken vücudunuzu kontrol etmek için koşu kadansınız azalır. Sonuç olarak koşu kadansı, boy ve koştuğunuz yüzeyin eğimi gibi birçok faktörden doğrudan etkilenir.
Koşu Kadansı neden önemlidir?
Kadansın koşu hızı üzerinde önemli bir etkisi vardır. Bu nedenle koşu kadansındaki artış daha hızlı koşmanıza yardımcı olur. Aynı zamanda koşu ritminizi kontrol etmek, daha uzun süre koşabilmenize imkan sağlar. Ek olarak daha yüksek bir kadans, koşarken yaralanma riskinizi azaltır. Başka bir ifadeyle adımınız ne kadar kısaysa ve dakikada ne kadar çok adım atarsanız vücudunuzdaki yük o kadar hafifler.
Tüm bunların dışında yapılan bir bilimsel çalışma yüksek bir kadansın VO2 tüketimini azalttığını ortaya koyuyor. Bu sonuç daha yüksek bir kadansla daha az enerji harcayacağınız ve yorgunluğunuzu azaltabileceğiniz anlamına geliyor. Aynı zamanda yüksek bir kadansla çalışırsanız durmak için harcayacağınız enerji miktarı da azalır. Çünkü dakikada ne kadar çok adım atarsanız, adımınız o kadar küçük olur ve adımınız ne kadar küçükse yavaşlamak veya durmak için o kadar az kuvvete ihtiyaç duyarsınız. Bu ise yaralanma riskini minimuma indirir.
Koşu kadansınızı nasıl belirleyebilirsiniz?
Koşu kadansını şu adımları takip ederek kolayca belirleyebilirsiniz:
60 saniyelik bir zamanlayıcı ayarlayın
Tercih ettiğiniz hızda koşmaya başlayın
Koşu hızınız istediğiniz düzeye geldiğinde zamanlayıcıyı başlatın ve koşarken her adımı (her iki ayağınız da yere çarptığında) saymaya başlayın.
60 saniyenin sonunda sahip olduğunuz adım sayısı kadansınızdır. Kendinizi test ettiğinizi bildiğiniz için adımlarınızı saymanın sonucunu biraz çarpıtabilirsiniz. Ancak bu durum performans yanlılığına neden olur. Ayrıca bazı sporcu saatleri ve telefon uygulamaları da koşu kadansınızı ölçmeye yardımcı olur. Kadans gelişmiş bir metrik olarak kabul ediliyor. Bu nedenle çoğu spor saatlerinde bu özellik bulunmuyor. Bununla birlikte kişilerin zamanlayıcılarını ayarlayıp adımlarını kendilerinin sayması kadansı ölçmenin en doğru ve kolay yoludur.
Koşu ritminizi iyileştirmek için ipuçları
Araştırmalar optimal kadansın dakikada 180 adım ya da daha fazlası olduğunu ortaya koyuyor. Bu konudaki ilk ölçüm 1984 Olimpiyatlarında koşucuların adımını sayan ünlü antrenör Jack Daniels tarafından yapıldı. Ancak gerçek şu ki profesyoneller dışındaki koşucuların kadansı 150-170 adım aralığındadır. Yine de daha yüksek bir kadans rekreasyonel koşucular için de fayda sağlamaktadır.
Koşu kadansını iyileştirmek adımlarınızı mevcut olanın üzerine çıkarmayı gerektirir. En kolay yol metronom gibi ritim tutmanızı sağlayacak nesneler kullanmaktır. Bunu yapmak için klasik yöntemleri denemek yerine telefonlar için bir metronom uygulaması bulabilirsiniz. Belirli bir mesafede daha yüksek bir kadans sağlamaya çalışıyorsanız, dakikada %3-5 daha fazla adım hedeflemelisiniz. Küçük artışlarla başlamanız uzun vadede kadansınızı artırmanıza yardımcı olabilir.
