“Nasıl Yapmışlar” Diye Uzun Uzun Düşündüren Dünyanın En Güzel 15 Katedrali

Katedraller piskoposların bulunduğu, aynı zamanda ibadet ve ziyaret amaçlı da gidilebilen, Hristiyanlığın sembol mekanlarıdır. Klasik olarak, bir katedral; bir piskoposun, piskoposluğunu yönettiği bir kilisenin bulunduğu bir kilisedir. Ayrıca katedraller sadece ruhani açıdan değil estetik açıdan da insanları büyüler. Bu listemizde dünyanın en güzel katedralleri ile ilgili ufak bilgiler verip onların ihtişamlı dünyasını keşfedeceğiz. Hazırsanız başlayalım✨

1. Aziz Vasil Katedrali (St. Basil’s Cathedral) | Moskova, Rusya

Dünyanın en güzel katedralleri arasında sayabileceğimiz bu yapı, Kızıl Meydan’da (Red Square) yer alıyor. Diğer adıyla Cathedral of Vasily the Blessed, 1555 yılında Korkunç Çar İvan’ın (IV. İvan) yönetiminde inşa edilmeye başladı. Yapımı 1561 yılında bitti. Katedralin yapım amacı Rusların Astrahan ve Kazanlara karşı kazandıkları zaferi kutlamaktı.

İlk zamanlarda som altından olan bu yapı, daha sonra çeşitli renklere boyandı. Yöre halkının anlattığına göre, bu yapıyı tasarlayan İtalyan mimarın sonradan bu tasarımı tekrar yapmaması için gözleri kör edilmiştir. Aziz Vasil Katedrali, genel olarak Kremlin Sarayı ile karıştırılır. İçeride zaman zaman Ortodoks ayinleri olsa da müze sıfatına sahiptir.

2. Reims Notre-Dame Katedrali | Reims, Fransa

Gotik tarzdaki mimarinin Fransa’da en büyük, en önemli örneklerinden biridir. Bu katedral alanı, bir Merovingian piskoposunun Antik Roma hamamları alanında bir kilise kurduğu MS 5. yüzyılın başlarına kadar uzanmaktadır. Modern katedralin yapımı ise, 13. yüzyıla kadar uzanmaktadır. Öyle ki, yapımı 1211 yılında başlamış ancak binanın tamamının inşası 1325‘te bitmiştir. Ancak bu tarihlerden önce bu alan, Fransa krallarının taç giyme törenlerini yapmak için kullanılmıştır. Günümüzde ise hem kilisenin sahibi Fransız hükümeti hem de Katolik Kilisesi’nin burayı kullanma izni mevcut.

3. Milano Katedrali | Milano, İtalya

Diğer adıyla Duomo di Milano, Avrupa’nın dördüncü büyük katedralidir. 11 bin 700 metrekarelik zemin yüzeyi alanı ile dikkat çeken bu dev yapı, Piazza Del Duomo Meydanı’nda yer alıyor. Başpiskopos Antonio da Saluzzo, 1386’da bu yapıyı inşa etmiş. Ancak yapımı yarım asır yani 500 yıl sürmüştür?.

Yeri gelmişken Andrea Bocelli‘nin koronavirüs döneminde bu katedralde “Umut için Müzik” adıyla müthiş bir konser verdiğini de ekleyelim. İzlerken kendinizi o atmosferin büyüsüne kaptırmamak elde değil?

4. Brasilia Katedrali | Brasília, Brezilya

Brasilia Katedrali, dünyanın en güzel katedralleri arasında modern ve sıra dışı yapısı ile dikkat çekiyor. Alıştığımız katedrallerden farklı olarak Brezilya’nın başkenti Brasília’dan adını alan bu betonarme katedral, neo gotik ve modern tarzıyla dikkat çekiyor. Yapımı 1958’den 1970’e kadar sürdü. Oscar Niemeyer ve Joaquim Cardozo’nun tasarladığı bu yapı, yükselen melek heykelleri altında 4 bin ibadetçiye ev sahipliği yapabiliyor. Ayrıca yapı, cam bir çatıya ve inananlar için “cennetin net bir görüntüsüne” izin veriyor.

5. Notre Dame Katedrali | Paris, Fransa

Notre Dame Katedrali’ni dünyanın en güzel katedralleri arasında yer almasının dışında; en ünlü Katolik katedralleri arasında da sayabiliriz. Bu ihtişamlı yapı, Île de la Cité‘nin doğusunda; Paris’in pek çok önemli yapısı gibi Seine Nehri‘nin kıyısında yer alır. Ayrıca gotik tarzdaki ilk katedrallerden biridir.

Ancak bakımsızlığından dolayı 19. yüzyıl başlarında yıkılması gündeme gelmiştir. Fakat dönemin yazarlarından Victor Hugo, Notre Dame’ın Kamburu isimli eserini yazmış ve bu eser, kitlelerin yıkım karşıtı kampanya başlatmasına önayak olmuştur. Sonuç olarak katedral, bugünlere kadar gelmiştir.

Fakat ne yazık ki 15 Nisan 2019‘da Notre Dame Katedrali korkunç bir yangına şahit olmuştur. Hatta yangında katedralin çatısının tamamı çökmüştür. Bölgeye giden 500 itfaiyeci yangını 8,5 saatte söndürebilmiştir. Yapının restorasyonu için 1 gün içinde 1 milyar avro toplanmıştır. Restorasyonun 5 yıl içinde biteceği yönünde tahminler mevcut.

Bu eşsiz katedral hakkında daha öğrenecek çok şeyiniz var, yazsak roman olur. Ancak siz iyisi mi, şu yazımızı okuyarak buranın ne kadar ilham verici bir yer olduğunu kendiniz keşfedin?

Not: Yukarıdaki video, 2017 yılına aittir. Bu 360 derecelik video ile katedrali farklı açılardan görebilirsiniz.

6. Sevilla Katedrali | Sevilla, İspanya

Dünyanın en büyük üçüncü kilisesi ve en büyük gotik kilisesidir. Diğer adıyla Azize Meryem Katedrali, ayrıca UNESCO Dünya Mirası listesinde de yer almaktadır. 16. yüzyılın başlarında inşa edilmeye başlamıştır. O zamana kadar yaklaşık bin yıl boyunca dünyanın en büyük katedrali Ayasofya idi.

Sevilla Katedrali, daha önce İşlibiye Camii (Muvahhid Camii) idi. Ancak III. Ferdinand şehri ele geçirince camiyi katedrale çevirdi. Daha sonra yapı tamamen yıkıldı ve sıfırdan bir katedral inşa edildi. Hatta bu sırada camiden kalan tek hatırası niteliğindeki minare, çan kulesine çevrildi.

7. St Paul Katedrali | Londra, İngiltere

Aziz Paul Katedrali veya Paul Katedrali olarak da bildiğimiz yapı, Rönesans mimarisi ve İngiliz barok mimarisinden izler taşımaktadır. Büyük Londra Yangını’ndan sonra, mimar Sir Christopher Wren, Eski St. Paul’s olan hasar görmüş ortaçağ gotik yapısının yerine yeni bir St. Paul Katedrali inşa etme şerefini kazanmıştır. Çalışma 1669’da başlamış ve 1720’lere kadar devam etmiştir.

Muhteşem kubbe, Londra silüetinin önemli ve ayırt edici bir ögesi olmaya devam ediyor. Öte yandan, Londra’nın en güzel manzaralarından bazılarını St. Paul’s’un çatısından görmek mümkün.

8. Mexico City Metropolitan Katedral | Mexico City, Meksika

Azteklerin İspanyollar tarafından fethinden bu yana, yüzlerce yıldır modern katedralin bulunduğu yerde bir kilise durmaktadır. Mevcut bina üzerindeki çalışmalar, 16. yüzyılın sonlarında başlamış ve sonraki 250 yıl boyunca devam etmiştir. İç kısımda yüksek tonozlar ve dış kısımda ise toplam 25 çanı olan iki çan kulesi yer almaktadır.

Ayrıca Ekim 2007‘de kulelerden birinde gizlenmiş bir kutu keşfedildi. Kutu, içi boş taştan bir topun içinde yer alıyordu ve kiliseyi korumak için dini tılsımlar içeriyordu.

9. Notre-Dame de Québec Katedrali-Bazilikası | Québec City, Kanada

Bu alanda inşa edilen ilk katedraldir. Ancak ne yazık ki daha sonra 7 Yıl Savaşları sırasındaki Quebec Savaşı‘nda yakıldı. 18. yüzyılda tekrar inşası için harekete geçilmiştir. Ana cephesine ise 19. yüzyıla ait neo-klasik bir eklenti yapılmıştır. Kilise, Amerika’nın günümüzde duvarlarla çevrili tek şehri olan Old Quebec City’de yer almaktadır ve uzun zamandır önemli bir hac yeri olmuştur. Ayrıca katedrali ziyaret eden kişiler, Fransa Kralı XIV. Louis tarafından hediye olarak verilen bir kadehi görmeyi umabilirler.

10. Winchester Katedrali | Hampshire, İngiltere

İngiltere’nin en büyük katedrallerinden biri olan bu yapı, 11. yüzyıldaki Norman dönemine ait izler taşıyor. Büyük oranda gotik olmasına rağmen yapıdaki yüksek sunak 15. yüzyıla, ahşap koro perdesi ise 19. yüzyıla aittir. Yazar Jane Austen, Wessex kralları ve II. William buraya gömülmüştür.

11. Aleksandr Nevski Katedrali | Sofya, Bulgaristan

Bu Bulgar Doğu Ortodoks katedralinin inşası 1882’de başlamış ve 1912’de bitmiştir. Dünyanın en büyük Doğu Ortodoks katedralleri arasında yer alan bu yapı; ortaçağdan kalma Rus savaşçısı ve Novgorod Prensi Alexander Nevsky‘nin kalıntılarına sahiptir. Ayrıca mezarda Bulgaristan Ulusal Sanat Galerisinin bir parçası olan büyük bir Ortodoks ikonları koleksiyonu da yer almaktadır. Kilisenin içi ise İtalyan mermeri ve diğer lüks mobilyalarla doludur.

12. Santiago De Compostela Katedrali | Galiçya, İspanya

Bu Romanesk bina başlangıçta 11. yüzyılda inşa edildi. İsa’nın havarisi St. James’in kalıntıları üzerine inşa edilen bu yapı; eski ancak hala popüler bir hac yolu olan Saint James Yolu boyunca uzanmaktadır. Ayrıca yapının barok cephesinin ön tarafında bir deniz kabuğu sunağı vardır. Hacılar biat ettiklerini göstermek için sunağı öperler. Hatta bunun için kuyruk oluşturup sıra beklerler.

Ayrıca bu katedralde 12. yüzyıla ait, Romanesk heykelciliğinin en harika örneklerinden biri olan Gloria Portiki yer almaktadır.

13. Washington Ulusal Katedrali | Washington, ABD

Resmi adıyla  Aziz Peter ve Aziz Pavlus Katedral Kilisesi, ABD’nin ikinci büyük katedralidir. Ayrıca dünyanın en büyük altıncı katedrali özelliğine sahiptir. 20. yüzyılın başlarında neo-gotik tarzda inşa edilmiştir. Cephe, çift kuleli Notre Dame de Paris’i anımsatmaktadır. Piskoposluk mezhebi altında, kilise diğer önemli şahsiyetlerin yanı sıra dört başkanın ve merhum Senatör John McCain’in cenazelerine ev sahipliği yapmıştır.

Hatta bu katedralin önemi Martin Luther King Jr.’ın son pazar vaazını 31 Mart 1968’de; suikasta uğramadan sadece birkaç gün önce, Washington Ulusal Katedrali’nin “Canterbury Kürsüsü”nden vermiş olmasından ileri gelmektedir. Öte yandan II.Dünya Savaşı’nda, morali yükseltmek için bu katedralde aylık hizmetler düzenlenmiştir.

14. Köln Katedrali | Köln, Almanya

Dünya Mirası listesinde yer alan bu yapının inşası 1248’de başlamış; ancak gotik tarzın baştan sona kullanılmasına rağmen 1880’e kadar tamamlanmamıştır. II. Dünya Savaşı’nda Müttefiklerin bombalamasından muzdarip olsa da günümüzde hala kullanılan bir Katolik kilisesidir. Muhteşem payandaları, koyu oymalı taştan dış cephesi ve büyük altın ve gümüş hazinesi ile turistlerin ilgisini çekmektedir. Özellikle Üç Kralın Altın Tapınağı (Shrine of the Three Kings) ziyaretçilerin dikkatini çekmektedir.

15. Aziz Petrus Bazilikası (St. Peter’s Basilica) | Vatikan

Diğer adıyla San Pietro Bazilikası, Roma’nın en büyük ikinci bazilikasıdır. Ayrıca Vatikan’ın en göz alıcı yapısıdır. Bu yüzden turistlerin de uğrak yeridir. 23 bin metrekarelik alan üzerine kurulmuş olup Hristiyanların en büyük kilisesidir. Yapının mimarlarından biri ise, 1547’de o zaman 70 yaştan büyük olan ünlü sanatçı Michelangelo olmuştur. Ancak ne yazık ki Michelangelo, yapıyı tamamlayamadan hayatını kaybetmiştir. Yine de yapının -bugünkü halinin de- ana mimarisini Michelangelo yapmıştır.

İç mekanda ise Bernini‘nin mobilyaları yer almaktadır. Ayrıca bu muazzam bazilikanın olduğu Aziz Petrus Meydanı’nı da yine Bernini tasarlamıştır. Ancak teknik olarak Aziz Petrus’un piskoposu olmadığı için bir katedral olmadığını söylemekte yarar vardır. Yine de bu yapıyı, Hristiyan dünyası adına büyük önem taşıdığı için dünyanın en güzel katedralleri arasında sayabiliriz.

Kaynak: 1, 2