Matematiğe ilgi duyup Bernoulli denklemini yahut bu aileyi bilmeyen yoktur. Bu aile öyle bir aile ki; yaşadığı yıllarda adeta matematik hanedanlığı kurmuş ve matematiği aile içinde yönetmiş bir aile. Tam üç kuşak boyunca aralıksız aileden çıkan herkes hayatını matematikle şekillendirdi ve matematiğe sayısız katkı sağladı. Üç kuşak matematiği sırtlanan Bernoilli ailesinin çalışmaları günümüzde de hala matematikçiler tarafından kullanılan yöntemler arasında.
Bernoulli ailesi fertleri, baba mesleğini sürdürürcesine üç kuşak boyunca matematik dünyasına katkı sağlayan bir aile.
Ünlü fizikçi ve matematikçi Newton ile birlikte diferansiyel ve türev-integral konularına yön veren başarılarla dolu bir geçmişi var Bernoulli ailesinin.
Ayrıca Euler, Leibniz, Lagrange gibi isimlerle birlikte matematiğe katkı sağlayan ailenin bireylerinin en kötü yanı aşırı rekabetçi olmasıydı.
Üç kuşak boyunca gelen bu matematik hanedalığının ilk isimleri Johann ve Jacob kardeşlerdi.
Aile üyeleri doğan çocuklarına da aynı isimleri verdiği için üç kuşak boyunca aileye matematik hanedanlığı getiren kişiler farklı olsa da isimler aynı. Bu sebeple bunu bir şablonla göstermek daha doğru olur.
Ailede aynı isimler kullanıldığı için 1- 2 gibi sayı numaraları vereceğiz. İki kardeş düşününelim öncelikle, bunlar Johann ve Jacob Bernoulli. Jacob Bernoulliye Jacob-1 ve Johann Bernoulli’ye ise Johann-1 ismini vereceğiz. Jacob’un bir oğlu oldu onun ismi Nicolas Bernoulli idi. ( Nicolas -1 ) Johann Bernoulli’nin 3 oğlu oldu bunlar Nicolas -2 Bernoulli, Daniel Bernoulli ve Johann-2 Bernoulli idi. Şimdi de Johann -2 Bernoulli’nin iki tane çocuğu var. Johann-2 Bernoulli ve Jacob – 2 Bernoullidir. Kafamızda bu soy ağacını tutalım.
Birinci kuşaktan başlayalım… Önce numaralandırdığımız Jacob-1’in matematik serüvenine başlama hikayesini ele alalım.
Jocab-1 Bernoulli’nin bilime olan merakı Robert Boyle ile tanıştığı bir gezide ortaya çıktı. Geziden oldukça keyif alan ve etkilenen Jocab-1’in bilim serüveni burada başladı. Ailesini her ne kadar ticaret yapmasını istese de, o gizlice Basel Üniversitesi’nde matematik ve fizik derslerine katılıyordu. Ailesinden habersiz derslere girdiği yetmezmiş gibi kardeşi Johann içinde bilim ile uğraşması için ısrar ediyordu. Derslerde başarılı olan Jacob-1 okuduğu üniversitede Matematik bölümünün başına getirilmesine olanak sağladı.
Kardeşi Johann Bernoulli de abisinin izinden gidiyordu.
Groningen Üniversitesi’nden teklif alan Johann uzun yıllar burada yaşadı. Daha önceden abisinin Matematik bölümünün başında olduğu Basel Üniversitesi’nde olmak isteyen Johann, yıllar sonra gelen teklif üzerine buraya geçti. Basel Üniversitesi’ne gitmek için yola çıktığında abisi Jacob’ın tüberkülozdan öldüğünü öğrenmişti.
Sıra ikinci kuşaktan ölen Jacob’ın tek çocuğu olan Nicolaus-1.
O da amcası gibi babasının izinden gitti. Babası gibi öğrenimini Basel Üniversitesi’nde sürdürdü ve diferansiyel denklemler üzerine çalışmalar yaptı.
Johanna-1’in ise 3 oğlu vardı. Bunlar Nicolaus–2 , Daniel ve Johann-2 idi.
Nicolaus-2 Rusya’da St.Petersburg Üniversitesi’nde Matematik bölümünde görevini sürdürdü. İkinci oğlu Daniel ise fizik ve matematik üzerine çalışmalar yaptı. Son oğlu Johann ise Groningen Üniversitesi’nde Hukuk eğitimini tamamlasa da, hukukçu kimliğini bir kenara bırakıp kardeşi Daniel’le birlikte Kalkülüs üzerine çalışmalar yaptı.
Üçünkü kuşakta da aile geleneği sürdürüldü; Johann-2 Bernoulli’nin Johann-3 ve Jacob-2 Bernoulli adında iki çocuğu vardı.
Üçüncü kuşak aile ferdi Johann–3 matematik ve gökbilimini harmanlayan, gezegenlerin hareketleri üzerinde çalışan bir bilim insanıdır. Birçok bilim akademisi ödülüne de sahiptir. Ailenin son üyesi Jacob-2 Basel Üniversitesi’nde Geometri üzerine eğitimini tamamlasa da, hayatını St.Petersburg’da sürdürdü.
Üç kuşak matematik serüveni devam eden ailenin katkıları Jacob-2 ile son bulsa da, çalışmaları günümüze kadar ulaştı.
