14 Mayıs’ta gerçekleştirilecek cumhurbaşkanlığı ve milletvekili seçimleri Türkiye için büyük bir önem taşıyor. Bu nedenle siyaset sahnesi son yılların en hareketli günlerini yaşıyor. İttifaklar, iş birlikleri, müzakereler, ayrılıklar ve tartışmalar seçim gününe kadar devam edecek gibi görünüyor. Vatandaş cephesinde ise heyecanlı bir bekleyiş hâkim. Yediden yetmişe herkes, yeni cumhurbaşkanının kim olacağını ve yeni dönemde TBMM’de nasıl bir tablo oluşacağını merak ediyor. Elbette kritik seçimlerin sonucunu şimdiden kestirmek mümkün değil. Ancak pek çok araştırma şirketi, düzenledikleri anketler ile ortaya çıkabilecek tablo hakkında bir fikir edinmemize yardımcı olabilir. Peki, seçim anketi sonuçları ne anlatıyor, hangi parti ne kadar oy alıyor, cumhurbaşkanlığı yarışında hangi aday ön planda, birlikte bakalım.
14 Mayıs seçimleri, bir süredir ülkemizin en önemli gündem maddesi
Siyasi partiler son yılların en önemli seçimi için hazırlık yapıyor. Ankara kulisleri, uzun zamandır olmadığı kadar hareketli. Kurulacak ittifaklar, yapılacak iş birlikleri, ayrılıklar veya tartışmalar, kısacası siyaset meydanındaki en ufak bir gelişme dahi, seçimlerin sonucunu etkileyebilir. Öte yandan meydanın öte tarafında milyonlarca vatandaş, seçim sonuçlarını büyük bir merakla bekliyor.
Tıpkı siyasiler gibi vatandaşlar da yeni cumhurbaşkanı kim olacak, sorusunun yanıtını tahmin etmeye çalışıyor. Ancak vatandaşın yanıtını aradığı tek soru bu değil. Cumhurbaşkanlığı seçimi ile birlikte yapılacak olan milletvekili seçimleri de ülkemizin yeni dönemde nasıl yönetileceği hususunda oldukça önemli.
Son dönemde yapılan anketler, 14 Mayıs seçimlerinde nasıl bir tablo ile karşılaşabileceğimiz hakkında fikir verebilir
Seçimlerin yaklaşması ile birlikte çok sayıda araştırma şirketi, kısa aralıklarla seçmen davranışını ölçmeye yönelik anketler düzenleniyor. Vatandaşın hangi partiye ve hangi cumhurbaşkanı adayına oy vereceği soruluyor.
Elbette anket çalışmaları, herhangi bir kesimden kişi veya kuruluşlar tarafından manipüle edilmeye oldukça açık. Ancak güvenilir saha araştırmaları, 14 Mayıs seçimlerinde ne ile karşılaşabileceğimiz noktasında fikir sahibi olmamıza yardım edebilir. Peki, farklı araştırma şirketleri tarafından yapılan seçim anketi sonuçları ne anlatıyor?
Orc Araştırmanın 2023 cumhurbaşkanlığı seçim anketi sonuçları incelendiğinde, Kemal Kılıçdaroğlu’nun yarışı önde götürdüğü görülüyor
Şirketin 11-15 Mart tarihleri arasında 42 ilde 4540 katılımcı ile yüz yüze yaptığı görüşmelerde, “bu pazar cumhurbaşkanlığı seçimi olsa, hangi adaya oy verirdiniz, sorusuna katılımcıların yüzde 53,1’i Kemal Kılıçdaroğlu yanıtını veriyor. Oyunu Tayyip Erdoğan’a vereceğini söyleyenlerin oranı ise yüzde 42,3. Cumhurbaşkanlığı için yarışan diğer isimlerden Muharrem İnce ankete katılanların yüzde 3,1’inin oyunu alırken Sinan Oğan ise yüzde 1,5 oy alıyor.
Aynı araştırmaya göre parlamento seçimleri cumhurbaşkanlığı seçimlerinden daha heyecanlı geçebilir
Çünkü “Bu pazar seçim olsa oyunuzu hangi partiye verirdiniz,” sorusuna katılımcıların yüzde 28,3’ü “Cumhuriyet Halk Partisi” şeklinde yanıt verirken yüzde 28,1’i ise Ak Parti yanıtını veriyor. Ankete göre Millet İttifakı’nın ikinci büyük bileşeni İYİ Parti oyların yüzde 11,7’sini, HDP yüzde 9,3’ünü MHP ise 6,3’ünü alabiliyor.
Yöneylem Araştırmanın seçim anketi sonuçları, Kemal Kılıçdaroğlu’nun cumhurbaşkanlığına daha yakın olduğunu gösteriyor
27-29 Mart tarihleri arasında 2655 kişi ile görüşen şirket, katılımcılara “14 Mayıs’ta yapılacak olan cumhurbaşkanlığı seçimlerinin ilk turunda hangi adaya oy verirsiniz” sorusu yöneltiliyor. Katılımcıların yüzde 43,8’i soruyu “Kemal Kılıçdaroğlu” şeklinde yanıtlıyor. Yöneylem Araştırmanın seçim anketi sonuçlarında, Kılıçdaroğlu’nun en yakın rakibi Erdoğan’a 4,6 puan fark attığı görülüyor. Çünkü Erdoğan’ın oy aldığı oy oranı yüzde 39,2.
Ayrıca ankette Memleket Partisi cumhurbaşkanı adayı Muharrem İnce’nin katılımcıların yüzde 8,6’sının oyunu aldığı görülüyor. Sinan Oğan’ın oy oranı ise yüzde 2,7. Öte yandan araştırmaya katılanların yüzde 2,8’i “kararsız” olduğunu, 2,9’u ise oy kullanmayacağını belirtiyor.
Yöneylem’in 18-20 Mart tarihleri arasında yaptığı anket çalışmasına katılanların yüzde 30,2’si tercihini AKP’den yana kullanıyor
Aynı ankette Cumhuriyet Halk Partisine oy vereceğini söyleyenlerin oranı ise yüzde 24,2. HDP, oyların yüzde 8,4’ünü alarak ankette en fazla oy alan üçüncü parti olurken İYİ Partinin yüzde 8, MHP’nin ise yüzde 5,9 oy oranında kaldığı görülüyor.
MAK Danışmanlık, 8-15 Mart tarihleri arasında 53 ilde 5.750 kişi ile yüz yüze görüştü
Katılımcılara 14 Mayıs’ta hangi cumhurbaşkanı adayına ve hangi partiye oy verecekleri soruldu. 5.750 katılımcının oy verme tercihlerine göre Kemal Kılıçdaroğlu Türkiye’nin yeni cumhurbaşkanı olurken, meclis çoğunluğu AKP’de kalmaya devam ediyor.
Çünkü katılımcılar arasında Kılıçdaroğlu’na oy vereceğini söyleyenlerin oranı yüzde 46,5. Erdoğan’ın aldığı oy ise yüzde 42,4. Anket sonuçlarına göre kararsızların oranı da dikkate değer: yüzde 7,7. “Diğer” seçeneğinin toplam oy oranı ise yüzde 3.4.
MAK Danışmanlık’ın yaptığı anket sonuçları dikkate alındığında AKP, mecliste en fazla sandalyesi olan parti olmayı sürdürüyor
Araştırma şirketi tarafından paylaşılan veriler incelendiğinde AKP’nin katılımcı oylarının yüzde 34,2’sini aldığı ancak Cumhuriyet Halk Partisinin yüzde 26’da kaldığı görülüyor. Öte yandan katılımcılardan yüzde 13,6’sının İYİ Partiyi tercih ettiği, MHP’nin ise oyların ancak yüzde 6,3’ünü alabildiği görülüyor.
Yapılan anket çalışmalarında Millet İttifakı’nın Cumhur İttifakı’ndan daha fazla oy aldığı görülüyor
2023 seçim anketlerinin bazılarında, seçmene hangi adaya ve partiye oy vereceği ile birlikte, hangi ittifakı destekleyeceği de soruluyor. Son dönemde yapılan anketlerin önemli bir ölümünde ise Millet İttifakı, Cumhur İttifakı’nın önünde görünüyor.
Örneğin Aksoy Araştırmanın 8 Mart tarihli anketinde Millet İttifakı’nın oy oranı yüzde 44,1. Cumhur İttifakı ise oyların 38,2’sinin alıyor. Benzer bir tabloyu ALF Araştırmanın seçim anketi sonuçlarında da görmek mümkün.
ALF’nin 6-7 Mart tarihli anket çalışmasında Millet İttifakı’nın oy oranının yüzde 43,3 olduğu görülüyor. Cumhur İttifakı’nı destekleyeceğini söyleyenlerin oranı yüzde 38,9. Kısacası son dönemde Millet İttifakı, seçim yarışını Cumhur İttifakı’nın önünde götürüyor.
