Son yıllarda A Milli Kadın Voleybol Takımı, çok büyük başarılara imza atarak hepimizi gururlandırmayı başardı. Hal böyle olunca, ülkemizde voleybola olan ilgi arttı ve herkes voleybol ile ilgili araştırmalar yapmaya başladı. Voleybol ile ilgili en çok merak edilen şey ise voleybol terimleri diyebiliriz. Sizler için voleybol terimleri nelerdir, voleybol vuruş çeşitleri nelerdir ve voleybolda oyuncu çeşitleri pozisyonları nelerdir gibi konuları bu listede derledik. Öncelikle voleybol terimleri nelerdir sorusunu yanıtlayarak başlayalım.
Şimdi sizler için “voleybol terimleri nelerdir?” sorusunu yanıtlayacağız.
Aldatmaca (Trick): Bir takımın dizilişini değiştirerek ya da flaş sıçramalar yaparak karşı takımı aldatmaya çalışması.
Alttan Servis (Underhand Serve): Servis atan oyuncu topu bel hizasından biraz yukarı atar ve diğer elini yumruk yaparak veya açarak servis kullanır.
Açı Kapatma (Closing Preferred Angle): Rakip takım hücum yaptığı sırada bloğa çıkan oyuncular başarısız olduğunda kendi bölgelerine dönüp savunmaya geçerler.
Adımlama: Smaca çıkacak olan oyuncunun topla buluşmak için yaptığı hareketlere verilen isimdir.
Açık Top (Deep Set): Fileden uzakta kurulan bir oyun türüdür. Bu oyunun smaç hücum çizgisi yakınında gerçekleşmesi planlanır.
Alçak Pas (Low Pass): İki tür alçak pas vardır. İlki hücum pasının smaçör alçak bir şekilde atılmasıdır. Diğeri ise pası atan oyuncunun yüksekten pas bekleyen smaçöre alçak attığı toptur.
Arka Dublaj (Back Coverage): Arka bölgede durarak sahanın arka kısmına gelecek topları bekleme durumudur.
Arka Orta (Middle Back): Sahanın arka kısmına gelmesi muhtemel olan derin smaç için orta arka hatta bulunan oyuncunun pozisyon olarak defans yaptığı stratejidir.
Arkadan Kısa (Quick Set From Back): Bu voleybol teriminde pasör başının arkasından kısa teknik pas atar.
Alan Savunması (Perimeter Defense): Arka defans oyuncuları yan çizgilerden ve bitiş çizgisinden bir metre içerisi ile üç metre çizgisi arasında kalan bölgede savunma yapar.
Asya Voleybolu: Asya ülkelerinde tercih edilen bu oyun tarzı, daha varyasyonlu ve daha hızlı hareketlerle oynanır.
Ayak Hatası (Foot Faul): Servis atacak olan oyuncunun ayağının servis alanının dışına veya oyun alanına basması.
Avantaj Topu (Free Ball): Topun rakip sahaya smaç yerine pas ile gönderilmesidir. Bu topu alan takım bunu yüksek sesle belirtir ve takımdaki tüm oyuncular servis karşılama pozisyonuna geri döner.
Asansör (Lift): Kısa pasa zıplayan smaçör yere düşmeye başladığı sırada, yere düşmekte olan smaçörün tam omuz hizasından yükselerek hücuma katılma hareketine denir.
Balans Servis (Balanced Serve): Smacın servise uygulanmasına denir.
Balans Smaç (Balanced Spike): Hücum yapan oyuncu atak ettiği kolunun omzunu çevirir ve kolunu arkadan öne doğru getirerek topa vurur.
Balans Uçan Servis (Balanced Floating Serve): Servis atacak olan oyuncunun önüne attığı topu arkadan çevirerek getirdiği omzu ile vurur. Bu vuruş avuç içi gergin el ile yapılır ve smaçtan farklıdır.
Basma (Stuff Block): Rakip takımın hücumuna blok yaparak topu rakip takımın alanına düşürmeye çalışmak.
Bant (Band): Voleybolda ortada bulunan filenin yan sınırlarında ve üst kenarında bulunan beyaz renkli sınır.
Başlangıç Pozisyonu (Starting Position): Sete başlanırken koç tarafından yazılmış olan bir kağıt hakeme verilir. Bu kağıtta oyuna başlayan altı oyuncunun sahadaki dizilişleri vardır.
Blok Arası (Seams): Blok yapan oyuncularının kollarının arasında kalan boşluk.
Blok Oyuncusu (Middle Blocker): Filenin önünde durarak rakip takımların hücumuna blok yapması gereken oyuncu.
Blok-Aut (Block Out): Hücum yapan takımın topa, karşı takımın oyuncusuna çarpıp dışarı çıkacak şekilde vurması.
Boş Top (Free Ball): Hücum yapan oyuncunun file üzerinde hiçbir savunma ile karşılaşmadan yaptığı vuruştur.
Çapraz Hücum (Cross Court Attack): Hücum eden takım oyuncularının rakip takım sahasının çaprazına doğru atak etmesidir.
Çift Vuruş (Double Touch): Bir oyuncunun topa üst üste iki kez veya daha fazla dokunması. Bunun geçerli olup olmadığı duruma göre değişkenlik gösterir.
Derin Çapraz Smaç (Power Alley): Rakip sahanın en uzak noktasına vurulan çapraz smaç.
Dış dublaj (Outside Coverage): Dublaj için arka bölgede durarak sahanın dışına düşme ihtimali olan topları kurtarmak.
Dönüş (Rotation): Servisten sonra oyuncuların saat yönünde bir pozisyondan diğerine geçmesidir.
Direkt Hata (Direct Fault): Bir takımın ya da oyuncunun topu, hiçbir oyuncuya değmeyecek şekilde kullanmasıdır.
El Üstü Sektirme (Pancake): Topun yere değmesini engellemek amacıyla oyuncunun plonjon pozisyonunda uzanıp elini topun düşeceği yere koyması ve sekmesini sağlamasıdır.
File Hatası (Net Fault): Top oyunda olduğu sırada fileye temas olursa çalınan faule verilen isimdir.
Hatalı Pozisyon (Position Fault): Oyuncuların dönüşe uymayarak yanlış yerde durmasına denir.
Hücum Alanı (Attack Line): Fileye en yakın olan bölgeye verilen isimdir. Bu bölgede savunma oyuncuları hücum vuruşu yapamaz.
İkili Blok (Double Block): Aynı anda iki oyuncunun rakip atağını durdurmak için bloğa çıkmasıdır.
Joust: Birbirlerine rakip olan oyuncuların file üstünde aynı anda topa temas etmesine denir.
En çok kullanılan voleybol terimleri nelerdir öğrendiğimize göre merak edilen diğer konulara geçelim.
Voleybolda oyuncuların pozisyonları oldukça stratejiktir. Dolayısıyla her oyuncu bulunduğu pozisyonda çok önemli bir sorumluluğa sahiptir. Voleybol bir adaptasyon sporu olsa da, oyun sırasında her oyuncu pozisyonunu değiştirmektedir.
Pasör (setter)
Pasör, voleyboldaki oyun kurma yeteneğine sahip oyuncuların aldığı roldür. Bu pozisyonda görev alan oyuncular topu yükselterek arkadaşlarına aktarırlar. Topun hızını ve şiddetini iyi bir şekilde ayarlamasını bilen pasörler, topu pasör çaprazları ve smaçörlere aktararak kaliteli atakların kurulmasını sağlarlar. Voleybolda en gösterişli pozisyon smaçör olsa da, pasörler çok iyi bir top tekniğine ve oyun görüşüne sahiptirler.
Bu pozisyonlarda görev alan oyuncular atak yapmaktan ve sayı yapmaktan sorumludurlar. Sağ kanatta görev alan oyuncu smaçör olarak bilinirken, sol kanatta görev alan oyuncu ise pasör çaprazı olarak isimlendirilir. Pasör çaprazları rakip takımın smaçörlerini engeller. Gerektiği zamanlarda ise yedek pasör olup oyunun kurulmasına destek olurlar. Smaçörler ise ataklardan sorumlu olan birincil kişilerdir. Her iki pozisyonda da görev alan oyuncuların başarılı olabilmeleri için iyi bir sıçrama yeteneğine ve güce sahip olmaları gerekir.
Orta oyuncular (middle hitter / middle blocker)
Orta oyuncuların görevi takımlarının savunmada veya hücumda olmalarına bağlı olarak değişir. Her iki durumda da bu pozisyonda görev alan oyuncuların akıllı ve hızlı olmaları gerekir. Bununla birlikte top okuma yeteneğine sahip olmaları çok önemlidir.
Libero
Liberolar savunma konusunda uzmanlaşmış olan oyunculardır. Liberoların görevi havuza atılan düşük topları çıkarmak ve servisleri karşılamaktır. Bu oyuncular genellikle takımdaki en hızlı ve en çabuk tepki veren kişilerdir. Voleybolda sahanın en kısa oyuncuları genellikle libero pozisyonda görev alanlardır.
Voleybolda pek çok vuruş çeşidi vardır. Şimdi sizlere en çok kullanılan vuruş çeşitlerini anlatacağız.
Smaç
Voleybolda smaç, smaçör pozisyonunda görev alan oyuncuların rakip takım alanına file üzerinden tek elle yaptıkları vuruşa denir. İyi bir smaç için topa gidiş, sıçrama, havada açılma, topa vuruş ve düşüş çok önemlidir. Bunların hepsi başarılı bir şekilde yapıldığında ortaya çok güçlü bir smaç vuruşu çıkar.
Plase
Plase, topun hızını yavaşlatarak karşı takımın sahasına gönderilen bir pas çeşididir. Bu vuruş çeşidi sayesinde oyuncular hücum stratejilerini zenginleştirir ve karşı takımın savunmalarını aşabilirler. Çok incelikli bir vuruş tekniği olan plase, hücum stratejisine ve skor üretimine büyük bir etki eder.
Pas
Voleybolda ve her sporda olduğu gibi pas, oyuncunun kendi takım arkadaşına gönderdiği topu ifade eder. Voleybolda paslaşmak için en çok kullanılan vuruş tekniği parmak pastır. Voleybolda bu vuruş tekniği yüksekten gelen topu kendi takım arkadaşına kaldırmak için kullanılır.
Manşet
Manşet, voleybol oynayan oyuncuların iki kollarını birleştirerek baş parmaklarıyla ya da kol içleri ile yaptıkları vuruşa denir. Voleybolda manşet vuruşları genellikle topu rakip sahaya göndermek veya hücum oyuncularına smaç vurma şansı yaratmak için kullanılır.
Adım Caner Cem Martı, 1996 yılında Bartın'da doğdum. 2010 yılında geçirdiğim kaza sonucunda vücudumun %99'u felç kaldı. 2015'ten bu yana bazı cihazlar yardımıyla internet ortamında çalışabiliyorum. İçerik editörlüğü ve sosyal medya uzmanlığı gibi alanlarda tecrübe sahibiyim, ancak asıl uzmanlık alanım SEO uyumlu makale yazmak. Ayrıca front-end tasarımlar yapıyorum. Sinema, spor ve tarih gibi konular çok dikkatimi çekiyor. Özellikle sinema tutkunuyum.
