Sultan papağanı oyuncu bir kuş türüdür. Bu sevimli papağanı yakından tanımadan önce kısaca özelliklerinden bahsetmek isteriz. Kakadu ailesinin görkemli bir üyesi olan bu papağan türünün boyu orta boy olarak tanımlanabilir. Bu görkemli kuş türü 1770 yılında keşfedilmiş ve önce Amerika’ya ardından da Avrupa’ya taşınarak yetiştirilmeye başlanmış. 1900 tarihli yıllardan sonra popülerliği artmış. Sultan papağanı, muhabbet kuşundan sonra en çok beslenen kuş türü olarak bilinmekte. Asıl vatanı Avusturalya olan ve ülkemizde Sultan papağanı olarak tanınan bu papağan türü “cockatiel” ve “small cockatoo” olarak da isimlendirilmekte. Sultan papağanı nedir, nasıl yıkanır? İlginç bir kuş türü olan Sultan papağanı nasıl temizlenir? Sultan papağanı bakımı zor mu? Sultan papağanı ne zaman tüy döker? Eğer siz de evinizde bir papağan beslemeyi düşünüyorsanız, aklınızdan geçen tüm soruları sizin için yanıtladık.
Sultan papağanını yakından tanıyalım
Sultan papağanı, Kakadu papağan türlerine oldukça fazla benzemektedir. Özellikle tepesindeki tüyler nedeniyle de bu iki papağan birbirlerine sıklıkla karıştırılmakta. Sultan papağanını, diğer papağanlardan ayıran nokta ise kuyruk şekli ve yanak lekesi olarak tanımlanabilir. Sultan papağanlarında kuyruk boyu uzundur ve yanaklarında yanak yaması yer alır. Oysa Kakadu papağanlarında kuyruk kısa ve kare şeklindedir. Ilıman ve kurak iklim kuşlarından olan Sultan papağanı sıcağa bayılır. Ortam ısısının 15 – 16 derecenin altına düşmesi bu papağan türü için uygun olmayacaktır. En uygun sıcaklık 20 – 25 derece aralığı olarak saptanmıştır. Yüksek sıcaklık papağan için çok fazla sorun yaratmasa da düşük sıcaklıklar kesinlikle Sultan papağanı için uygun değildir.
Peki bakımı nasıl yapılır?
Gaga ve tırnak bakımı
Bakımı en kolay olan papağan türlerinden biri olduğunu söylemek isteriz. Bir sultan papağanı almaya karar verdiyseniz unutmamanız gereken tek şey, onunla zaman geçirmenizin yeterli olacağı. Daima ilgi bekleyen bu papağanlara gerekli ilgi ve zamanı ayırmadığınız takdirde strese girecektir. Sultan papağanı bakımı esnasında diğer kuş türlerinde olduğu gibi gaga ve tırnak bakımı oldukça önemlidir. Papağanın tırnağı uzadığında kısaltmanız onun tüneğine rahat tutunabilmesine yardımcı olur ve bir yere takılıp yaralanmasını önlemek açısından önem arz eder. Ayrıca kuşunuzun kafesi içerisinde gaga taşı bulundurmanız gerekir. Papağanlar için özel olarak üretilen doğal ponza taşından yapılmış papağan oyuncakları alarak, gagasını törpülemesine yardımcı olabilirsiniz.
Banyo
Bu papağan türünün bakımı için ihtiyacınız olan bir diğer malzeme ise papağan banyoluğu olacaktır. Kurak iklimlerde yaşayan sultan papağanları çok sık banyo yapan bir tür değildir. Ancak en azından haftada bir iki kez tüylerini ıslatma ihtiyaçları bulunur. Bu döngüyü doğada su kenarlarında yapan sultan papağanı için, içine girebileceği derinlikte büyük bir banyoluk seçmeniz önemlidir. Papağanınız banyodan çıktığında üşütmemesi için kafesi rüzgar almayan bir konumda tutmalısınız. Papağan bakımında önemli olan konulardan biride uyku konusudur. Bu papağan türü için geceleri kesintisiz 8 – 12 saat uyumak oldukça önemlidir. Bu nedenle bir kuş kafesi örtüsü kullanmanız gerekebilir. Bunun yanında kafesinin sessiz bir odada olmasına özen göstermek önemli. Sultan papağanı yeterli sürelerde uyumaması halinde, dinlenemez ve sağlığı bozulabilir.
Kafes temizliği
Kafesin hijyeni ve kuşunuzun yaşam alanının temiz olması önemli. Didiklemeyi çok seven Sultan papağanı için bu durum çok daha önem arz ediyor. Buldukları her şeyi hatta dışkılarını dahi didikleyebilen bir kuş türü. Bu nedenle kafesin temizliğinin günlük olarak yapılması da önemlidir. Yemlik, suluk ve kafes tepsisinin günlük temizliği mutlaka yapılmalıdır. Bunun dışında haftada bir kez tüm kafesin temizliğinin yapılması papağanınızın uzun ve sağlıklı bir yaşam sürebilmesi için dikkat edilmesi gereken bir nokta. Kafesin temizliğini yaparken kuşunuzu mutlaka dışarı almayı ihmal etmeyin. Kuş kafes dezenfektanı veya sulandırılmış çamaşır suyu kullanarak kafesi hijyenik hale getirebilirsiniz. Kuşunuzu tekrar kafese koymadan önce kafesin iyice durulandığından emin olmanız gerekli. Papağan bakımında önemli olan bir konuda kanat tüylerinin kısaltılma işlemi. Uçmayı çok sevdikleri için kolayca kaçabilen bu papağanların önlem amaçlı olarak uçuş tüylerinin uzman biri tarafından kısaltılması gerekebilir.
Hadi gelin hep birlikte sultan papağanı türlerine yakından bakalım
Bu papağan türleri aslında renk mutasyonları sonucu ortaya çıkar. Farklı tüy yapısına bağlı olarak gelişen bu türlerin zamanla özellikleri korunarak ve tür olarak kabul edilmesiyle bu liste şekillenmiş. Peki, yaygın bilinen sultan papağanı türleri hangileri? Gelin birlikte tanıyalım.
Lutino
Lutino bu papağan türleri arasında en çok tercih edilen ve beğenilen papağan türlerinden biri. Genellikle tek renkte ve bu rengin açıklı koyulu varyasyonlarında bulunur. Yaygın olarak beyaz-sarı, sarı-beyaz, açık sarı – koyu sarı şeklinde renk bütünlüğüne sahiptir. Beyaz olan türlerinin sadece yüzleri sarı olabileceği gibi kanatları sarı lekeli olanları ile de karşılaşmanız mümkün. En yaygın görülen sultan papağanı türü olduğunu söylemeliyiz. Göz rengi kırmızı olan Lutino’nun yaşı ilerledikçe göz rengi koyulaşır.
Pied
Bu papağan türünün sık rastlanılan renk mutasyonlarından biri Pied. Pek çok renkte olabilen bir türdür. Sık rastlanılan türleri sarı ve tarçın renkli alaca sultanlar olarak bilinmekte. Vücudunda yaygın halde ve değişik büyüklükte renk yamaları mevcuttur. Ayrıca gövdesi düz renktedir. Sadece kanatlar üzerinde kırçıllar veya büyük parça lekeler olanları da bulunur. Bu renk varyasyonlarının yanı sıra tüm vücudu kırçıllı görünüme sahip olan alaca renkli sultan papağanları da bulunmakta. Alaca sultan papağanlarının renk yaması vardır, bu nedenle dişi ile erkeğini birbirinden ayırt etmek oldukça zordur.
White Face
Bu tür sultan papağanlarının adından da anlaşıldığı gibi yüzleri beyazdır ve turuncu yanak yamaları bulunmaz. Renkleri gri ve gri arası bir tona sahiptir. Genellikle kanat kenarlarında bant şeklinde beyazlıklar görebilirsiniz. Albino dışında yanak yaması olmayan tek papağan türü diyebiliriz. Tepe tüyleri beyaz ve gri olarak değişkenlik gösterir. Beyaz tüylerin çoğunlukta, gri tüylerin ise yamalar şeklinde olduğu renk varyasyonları ile de karşılaşabilirsiniz.
Albino
Albino sultan papağanı en nadir görülen sultan papağanı türü olarak bilinmekte. Vücudunun tümü beyaz renklidir. Bunun yanında turuncu yanak yaması bulunmaz. Göz rengi siyah veya kırmızı tona sahiptir. Tüylere renk veren melanin eksikliğine bağlı olarak şekillenir ve tüylerde hiç renk görülmez. Bu nedenle Albino Sultan cinsinde cinsiyet ayrımını erken dönemlerde yapmak neredeyse imkansız olacaktır. Cinsiyetleri ancak erişkin hale gelip ötüş sesleri farklılaştığında anlaşılabilecek noktaya ulaşır.
Silver
Gümüş sultan papağanı gri sultan papağanının renk mutasyonu olarak tanımlanır. Az bilineni ise beyaz yüzlü gümüş sultan olarak isimlendirilir. Bu tür gri ve albino çiftleşmesi ile oluşan bi türdür ancak nadir görülmektedir. Gümüş sultanların baş kısımları genellikle sarı tondadır. Yanak yamaları vardır ancak diğer türlere göre daha soluk bir görünümdedir. Gövdedeki gri renk ise oldukça açık renkte bulunur. Bu türün ayakları ve gagası pembedir. Leke veya koyuluk görülmez. Nadir görülen beyaz yüzlü Silver Sultan türünde yanak lekesi bulunmaz. Silver papağanın kanat kenarlarında genellikle bant şeklinde bir beyazlık yer alır. Dişilerinde ise kanat tüyleri altında sarı bant şeklinde tüyler görmek mümkün.
