Hasta olup olmadığımızı fark etmenin birçok yolu var. Size sorsak, “ateşten, ağrıdan, sancıdan falan anlarız işte” dersiniz. Ama size ilginç bir hastalık habercisi daha söyleyelim: Tırnaklar! Siz siz olun, “aman tırnak işte” deyip geçmeyin.
Neredeyse hepimizin tırnaklarında beyaz lekeler oluşmuştur. Biz de görür görmez, “Vitaminsiz kalmışım, ondandır” deriz. Ve kulaktan dolma fikirlerle çare bulmaya çalışırız. Tırnaklarımızın vücudumuz açısından ne kadar önemli sinyaller verdiğini bilseydik, acaba bu kadar rahat davranabilir miydik? Doktor şart, doktor!
Sağlıklı tırnaklarınız olup olmadığını, başlangıçta küçük bir testle anlayalım: Tırnaklarınızı yukarı doğru burun seviyesine kadar kaldırın, yüzünüzden 1 karış uzakta tutun. Tırnağınıza dokunduğunuzda pembe (ya da pembemsi) mi oluyor? Güzel haber: Tırnaklarınız büyük oranda sağlıklı.
1. Eyvah, tırnağım kaşık gibi oldu!
Kaşık tırnak, tırnak yüzeyinin orta kısmının çukurlaşması ve kenarlarının kalkmasıyla olur. Aslında bu durum çocuklarda normaldir ve büyüdükçe düzelir.
Hangi hastalıklar?: Demir eksikliği, kalp hastalıkları, hormon bozukluğu, mantar, beslenme bozukluğu, kimyasal madde teması ve sedef hastalığı, protein eksikliği, lupus, Raynud hastalığı.
Ufak test: Tırnak üzerine bir damla su koyalım; su yanlara doğru kaymıyorsa, bu durum kaşıklaşmanın en erken belirtisi olabilir.
2. Bi’ büyümeyen tırnaklarım kalmıştı
Büyüme durunca, tırnaklardaki renk sarı veya yeşilimsi olmaya başlar. Tırnaklar, hem enine hem boyuna aşırı derecede kıvrılır. Parmak uçlarında, yüzde ve topuklarda şişmeler oluşabilir. Sarı tırnak, mantar enfeksiyonlarında en önemli sebeptir. Yeşil renkteki tırnaklar, bakteriyal enfeksiyon durumunda oluşurlar.
Bazen de zararlı olmayan renk değişimi gösterebilir tırnaklarımız. Mesela çok miktarda mandalina, portakal, havuç yiyenlerde görülür bu durum. Bu görüntü, hastalığın belirtisi değilse de vücutta çok miktarda karoten maddesinin biriktiğini gösterir. Bu meyve ve sebzelerin tüketilmesinin azaltıması gerektiğini belirtir.
Hangi hastalıklar?: Akciğerlerde olan rahatsızlıklar; bağışıklık sisteminin düşüklüğü, sinir sistemi rahatsızlıkları; meme, akciğer ve lenfoma kanserleri.
3. “Bende tırnak altı boşalması var.” Neymiş, neymiş?
Tırnak, yatağından yani altında olan deriden ayrılır. Takma tırnak kullanmak ve fazla güneşte kalmak bu hastalığın daha hızlı bir şekilde ilerlemesine neden olur. Yani güzelleşmek uğruna sağlığımızı fark etmeden tehlikeye atıyoruz bazen. Aman dikkat!
Hangi hastalıklar?: Mantar, egzema, ilaç yan etkileri, dolaşım bozuklukları, tiroit, zehirli guatr, ayaklarda aşırı terleme.
4. Dur, şişme tırnağım, noolur!
Tırnak köklerimizde kızarıklık ve şişlikler görebiliriz bazen.
Hangi hastalıklar?: Lupus ve benzeri bağ dokusu hastalıkları, enfeksiyon.
5. Beyaz oje falan sürmedim ben ya, bu ne böyle!
Tırnaklarınız tamamen bembeyaz olursa, telaş yapmanızda fayda var. Karaciğerlerinizde büyük sıkıntı olabilir.
Hangi hastalıklar?: Hepatit.
6. Bi’ tırnaklarım, bir de bacaklarım
“Çatlak” denildiğinde aklınıza ilk bacaklarınız geliyor, biliyoruz ama bu durum tırnaklarınızda da olabilir. Aynı zamanda, tırnaklarınız ikiye ayrılmış ve kolay kırılıyor da olabilir.
Hangi hastalıklar?: Tiroit, mantar (sarımtrak tırnak altı da olursa).
7. Ama ben manikürsüz, ojesiz yapamam ki!
Tırnaklarınız çabuk kırılıyor, çatlıyor ya da genel olarak zayıf görünüyorlarsa, çok sık manikür yaptırmanızdan veya akrilik oje kullanmanızdan olabilir. Bir süre ara verin. Hani biz söylemiş olalım da.
Hangi hastalıklar?: “Tırnak güzelliğime dikkat edeceğim derken, sağlığımdan oluyordum.” cümlesini kurduracak cinsten.
8. Yengeç mod “on”
Tırnaklarınız bazen “kıskaç” görüntüsü alabilir, yani kıvrılabilir. Bu durum, kalıtımsal da olabilir, çok sık manikürden de kaynaklanabilir, yanlış ayakkabı seçiminden de doğabilir. En azından umuyoruz ki, sizde varsa da sebebi bunlardan biri olsun.
Hangi hastalıklar?: Tümör.
9. Tırnaklarım mavi, önümden çekilin ani
Mavi oje, bazı kadınların vazgeçilmezidir. Evet, mavi renk tırnaklarda gayet hoş da durur ama eğer bu mavilik size doğal yolla geldiyse durum çok da acil olabilir. Çünkü tırnaklarınızın mavileşmesi demek, oksijensiz kalmanız anlamına gelir.
Ameliyata giderken ojelerinizi çıkarmayı da unutmayın. Zaten siz unutsanız da doktorunuz çıkarmanızı isteyecektir. Boşuna oturup sürmek ve kurutmakla uğraşmayın, emekleriniz boşa gitmesin.
Hangi hastalıklar?: Akciğer rahatsızlıkları.
10. Elbiseme uyum sağlasın diye şey ettim
Kadınlar, giyindiklerinde kendilerini kilolu göstereceğinden dolayı yatay çizgili elbiseleri pek tercih etmezler aslında. Ama olur ya tercih ettiniz, tırnaklarınızın üstünde oluşan yatay çizgilerle bir uyum içerisine girerler. “Sağlıksızlıkla uyum mu olurmuş be!” demeyin; çünkü bu çizgiler her zaman hastalık habercisi olmayabilir, zararsız da olması pek mümkün.
Hangi hastalıklar?: Yüksek ateşe sebep olan diyabet, çinko azlığı.
11. Niye böyle ince ya bunlar?
İnce tırnakların diğer adı “jel tırnak”tır. Aşırı kimyasal kullanım sonrasında ortaya çıkar.
Hangi hastalıklar?: “Kimyasaldan uzak durmazsam, Breaking Bad laneti üzerime çökebilir.” hastalığı.
12. Rock benim göbek adım, siyah siyah tırnaklarım
Tırnaktaki siyah çizgiler koyu tenli insanlarda çok sık görülür. Fakat bu durum, normal gibi görünse de her zaman bu kadar masum olmayabilir.
Hangi hastalıklar?: Çok tehlikeli bir kanser türü olan Melonomo (çizgiler deriye kadar iniyorsa), tırnak altı kanaması (sınırlı bir alanda görülüyorsa).
13. Patates gibi oldu mübarek
Tırnaklarınız yumru şeklinde olup, yuvarlak şekil alabilirler.
Hangi hastalıklar?: Akciğer sorunları.
14. Gitmee, ne olur parmağımda kal
Tırnaklarınız bazen çok gevşeyip, yerinden bile çıkabilirler.
Hangi hastalıklar?: Hipertirodizm (Tiroid bezinin fazla hormon sentezlemesi sonucu yaşanan durum), Lupus ve diğer bağ dokusu hastalıkları.
Not: Bu liste hazırlanırken şuradan yararlanıldı.
