Hangxiety’i alkol tüketiminin ardından yaşanan ve anksiyete ile ilişkilendirilen rahatsız edici bir durum olarak tanımlayabiliriz. Alkolün etkisi geçtiğinde, kişi yalnızca fiziksel olarak değil, aynı zamanda ruhsal olarak da etkilenir. Hangxiety, sıklıkla aşırı alkol tüketiminin ardından gelen yoğun endişe, stres ve korku duyguları ile karakterize edilir. Bu hisler, gece boyunca alkolün beyindeki etkisi ve vücudun alkolü metabolize etme sürecinin bir sonucu olarak ortaya çıkar. Hangxiety, bireylerin alkol tüketimini gözden geçirmesine neden olabilir ve aynı zamanda ruh sağlığı açısından ele alınması gereken bir durumdur. Peki, hangxiety nedir, semptomları ile nasıl başa çıkılır?👇
Hangxiety nedir?
Hangxiety, İngilizce’deki “hangover” (akşamdan kalma) ve “anxiety” (kaygı) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir. Akşamdan kalma sonrası yaşanan fizyolojik ve psikolojik semptomların bir karışımı, alkol alınan bir gece sonrasında ortaya çıkan genel bir rahatsızlık hissini tanımlıyor. Alkollü içeceklerin tüketilmesinin ardından yaşanan akşamdan kalmanın üzerine bir de kaygı hissinin eklenmesi diyebiliriz.
Hangxiety belirtileri arasında baş ağrısı, mide bulantısı, yorgunluk gibi akşamdan kalma semptomlarının yanı sıra önceki geceden kalan endişe, utanç ve suçluluk gibi duyguların birleşmesiyle ortaya çıkıyor. Yani aslında hem fizyolojik hem de psikolojik belirtiler yaşıyoruz. Hangxiety klinik bir tanı değil. Terimin kökeni bilinmemekle birlikte muhtemelen internette ortaya çıkıp hızla yayıldığı düşünülüyor.
Hangxiety belirtileri nelerdir?
Uzmanlara göre hangxiety semptomları arasında şunlar var:
Baş ağrısı
Mide bulantısı
Odaklanmada zorluk
Sinir
Endişe
Uyuyamamak veya rahatlayamamak
Önceki gecenin parçalarını bir araya getirmeye çalışırken utanç, suçluluk ve pişmanlık hissetmek
Alkolün beyin üzerindeki etkisi ve daha sonra meydana gelen kimyasal değişiklikler, hangxiety’nin ortaya çıkmasına neden olabilir.
Beyindeki kimyasal değişiklikler: Alkol alındığında, beyindeki gama-aminobütirik asit (GABA) reseptörünün etkileri artar ve bu rahatlama ve kaygının azalmasına neden olur. Ancak beyin, homeostaziyi korumak için dengeyi sağlamak amacıyla tam tersi bir duyguyu tetikler ve alkol etkisi geçtikten sonra daha fazla kaygı hissine neden olur.
Nörotransmitterlerin serbest bırakılması: Alkol beyindeki aktiviteyi yavaşlatır, ancak beyin buna karşı koymak için beyin aktivitesini hızlandıran nörotransmitterleri serbest bırakır.
Stres hormonu kortizol: Alkol, stres hormonu olan kortizol salgılanmasına neden olur, bu da etkisi geçtikten sonra vücutta stresin artmasına yol açar.
Kalp atış hızının artışı: Alkol alındıktan sonra kalpteki elektrik sinyalleri etkilenir ve bu da kalp atış hızının artmasına neden olabilir.
Anksiyete ile farkı ne?
Süre: Hangxiety, genellikle alkol aldıktan sonraki bir veya iki gün boyunca devam eder ve zamanla azalır. Oysa anksiyete bozukluğu tanımı gereği en az altı ay boyunca süren aşırı kaygı ve endişe belirtilerini içerir.
Günlük yaşam üzerindeki etkisi: Anksiyete bozukluğu, bir kişinin iş veya ilişkiler gibi hayatının çeşitli alanlarını etkileyebilir. Hangxiety ise daha kısa süreli olup daha az konuyu etkiler.
Geçici olma: Hangxiety, alkol tüketimine bağlı olarak geçici bir durumdur. Ancak anksiyete bozukluğu daha kalıcı olabilir.
Hangxiety’den kurtulmak için ipuçları
Hangxiety, yani akşamdan kalma kaygısı, alkol tüketimi sonrasında ertesi gün hissedilen fiziksel rahatsızlık ve duygusal stres durumudur. Bu durumu önlemek ve belirtilerle başa çıkmak için aşağıdaki ipuçlarına dikkat edebilirsiniz:
Alkol tüketimini sınırlayın: Hangxiety’den kaçınmanın en etkili yolu, alkol tüketimini sınırlamaktır. “Aşırı alkol alımı” kişiden kişiye göre değişebilir, ancak genel olarak günde en fazla 1 ya da 2 kadeh içki tüketin. Ayrıca alkol kullanımı üzerinde yaş, cinsiyet, genetik faktörler, vücut ağırlığı, mide içeriği, ilaçlar ve ruh hali gibi faktörler etkili olabilir.
Antidepresan ve anksiyete ilaçlarıyla alkol tüketiminden kaçının: Bu tür ilaçları kullanıyorsanız, alkol tüketiminden kaçınmak veya alkolü sınırlamak en iyisidir.
Hangxiety belirtilerini yönetmek: Akşamdan kalmalığı tedavi etmek için bol bol su tüketmek, dinlenmek, kafeinden kaçınmak ve sağlıklı yemekler yemek gibi önlemler alın.
Kendinize iyi davranın: Kendinize bir arkadaşınıza olacağı gibi nazik davranın ve bu deneyimin geçici olduğunu hatırlatın. Olumlu düşünmeye çalışın.
Meditasyon ve farkındalık aktiviteleri yapın: Nefes egzersizleri ve meditasyon yaparak rahatlamayı deneyin. Kendinizi sakinleştirmek için rahatlatıcı bir ortamı hayal edin.
Bir arkadaşınızla konuşun: Önceki gece yaşadıklarınızı güvendiğiniz bir arkadaşınıza anlatmak faydalı olabilir. Olanları bir başkasına anlatmak, gerçekliği değerlendirmede yardımcı olabilir.
Günlük tutun: Nasıl hissettiğinizi günlük yazarak kaydedin. Bu, gelecekte alkol tüketiminde daha dikkatli olmanıza yardımcı olabilir.
Dikkatinizi dağıtın: Olumsuz düşünceleri fazla büyütmeyin ve dikkatinizi başka şeylere odaklayın.
Alkol kullanımını yeniden değerlendirin: Eğer alkolle ilgili sorunlar yaşadığınızı düşünüyorsanız, gerekirse profesyonel yardım alın.
