Bildiğiniz gibi 7 Ekim 2023 tarihinde Hamas, İsrail’e yönelik bir saldırı başlatmıştı. Bu, Filistin tarafının son yıllarda gerçekleştirdiği en geniş kapsamlı saldırı olarak nitelendirilmişti. Takip eden süreçte İsrail ordusu “savaş durumu” ilan etmiş ve Gazze’ye yönelik misilleme hava saldırısı başlatmıştı. Binlerce sivilin yaşamını kaybettiği saldırılar nedeniyle İsrail, dünyanın dört bir yanında çeşitli protesto gösterilerinin hedefi haline gelmişti. Öte yandan kısa süre önce ise İsrail, İran füzelerinin hedefi oldu. Tüm dünyayı teyakkuza geçiren İran saldırısı, İsrail’in Demir Kubbe isimli ünlü hava savunma sistemini de bir kez daha gündeme getirmiş durumda. Peki, İsrail savunma sisteminin en önemli unsurlarından biri olarak nitelendirilen Demir Kubbe nedir, ne işe yarıyor, nasıl çalışıyor? Detaylara birlikte bakalım.
Geçtiğimiz günlerde İran’ın İsrail’e yönelik olarak başlattığı hava saldırısı tüm dünyada ciddi bir endişeye neden oldu
İsrail ordusu, İran’ın İsrail’e geçtiğimiz cumartesi gecesi 300’den fazla insansız hava aracı ve füze fırlattığını açıkladı. İran tarafı ise saldırının Şam’daki İran konsolosluğuna yapılan saldırıya yanıt olarak gerçekleştirildiğini ve tüm amaçlara ulaşıldığını belirtti.
Tüm dünyayı teyakkuza geçiren saldırı, İsrail’in Demir Kubbe isimli hava savunma sistemini yeniden gündeme getirmiş durumda
Demir Kubbe nedir?
Demir Kubbe’nin, İsrail’in en ünlü hava savunma sistemi olduğunu söylemek mümkün. İsrail’e yönelik olası hava saldırılarını önlemek için geliştirilen diğer savunma sisteminin adı ise Davut Sapanı. Ancak Demir Kubbe, Davut Sapanı’na kıyasla çok daha popüler. Çünkü çeşitli dönemlerde dünya kamuoyunun gündemine geliyor ve genel savunma sistemi içerisinde çok daha önemli bir yer tutuyor. Elbette bu durumun belli başlı bazı sebepleri var.
Demir Kubbe hava savunma sistemi 2006 yılında geliştirildi
İlgili tarihte Lübnan’dan İsrail’in kuzeyindeki topraklara gönderilen binlerce roket, 44 kişinin yaşamını kaybetmesine neden oldu. İşte bu olay, İsrail’in yeni bir hava savunma sistemi geliştirmek için harekete geçmesinin temel sebepleri arasında yer alıyordu.
Hava savunma sisteminin arkasında İsrail’in en büyük savunma teknolojisi firması Rafael ve devlete ait Hava Ve Uzay Sanayileri kurumu var
Bu dikkat çekici hava savunma sistemi iki kurumun ortaklığında geliştirildi. Ancak Amerika Birleşik Devletleri’nin İsrail’in hava savunma sistemi programına destek verdiği ve Demir Kubbe’nin bazı parçalarının ABD’de üretildiği biliniyor. Sistemin üretimi ise İsrail’in kuzeyindeki tesiste yapılıyor.
Demir Kubbe temelde İsrail’e gönderilen roket, füze ve havan topu gibi unsurları havada imha etme prensibiyle çalışıyor
Sistem ilk kez 2011 yılında kullanıldı
Aynı yılın nisan ayında Demir Kubbe’nin, Gazze’den atılan roketleri ilk defa başarılı bir şekilde durdurduğu açıklanmıştı.
Rafael, Demir Kubbe’yi “etkinliği muharebe ortamında kanıtlanmış dünyanın tek çok amaçlı sistemi” olarak tanımlıyor
Demir Kubbe hem gündüz hem de gece, her türlü hava koşulunda çalışabilen hareketli bir savunma sistemi
70 kilometre mesafeden gönderilen roket, füze ve havan toplu gibi kısa menzilli saldırılara karşı kullanılıyor
Demir Kubbe hava savunma sisteminin geliştiricilerinden biri olan Rafael sistemin yüzde 90 başarı oranına sahip olduğunu ifade ediyor
Yani Demir Kubbe, İsrail’e kısa mesafeden gönderilen roket, füze ve havan topu gibi unsurların yüzde 90’ının yere inmeden imha ediyor.
Sistemde kullanılan savunma füzelerinin her birinin maliyeti 20.000 ila 100.000 dolar arasında değişiyor
Demir Kubbe nasıl çalışıyor?
Yukarıda belirttiğimiz gibi sistem esas olarak karşı taraftan fırlatılan roketlerin ve diğer unsurların havada imhası prensibiyle çalışıyor.
Hava savunma sistemi radar, kontrol-komuta ünitesi ve füze fırlatıcı olmak üzere üç temel unsurdan oluşuyor
İlk etapta radar sistemi İsrail’e gönderilen roket ve benzeri saldırı unsurlarını tespit ediyor. Daha sonra gelişmiş bir yazılım teknolojisi ile bu unsurların güzergahı ve düşeceği nokta hesaplanıyor. Ardından bu bilgi doğrultusunda hedefi etkisiz hale getirmek üzere en yakın üniteden füze fırlatıyor. Savunma füzeleri mobil üniteler ya da sabit noktalardan ateşlenebiliyor ve bu sayede gelen roket havada imha edilebiliyor.
Demir Kubbe’nin İsrail’in savunma sistemi içerisindeki en önemli unsurlardan biri olduğu ifade ediliyor
Sistem özellikle Filistin’den gelen hava saldırılarına karşı İsrail’in en kritik savunma aracı konumunda. Demir Kubbe’nin, İsrail’in güneyinde hayatın normal şekilde devam etmesi ve güvenliğin sağlanması için büyük önem taşıdığı belirtiliyor. Öte yandan bazı uzmanlar Demir Kubbe sayesinde İsrail’in kendisine yönelik saldırı tehdidini azaltmayı başardığını belirtiyor.
Demir Kubbe hangi ülkelerde var?
Azerbaycan, İsrail’den Demir Kubbe hava savunma sistemi satın alan ülkelerden biri. Bununla birlikte Hindistan’ın 2017 yılında, Romanya’nın ise 2018’de bu hava savunma sistemini satın almak için İsrail ile anlaşma imzaladığı biliniyor.
