Bisiklet ile uzun yolculuklara ya da turlara çıkmak kulağa çılgınca bir fikir gibi gelebilir. Hatta birçok kişi bunun imkansız hatta gereksiz olduğunu düşünebilir. Ancak ülkemizde ve dünyada bisikleti ile uzun yolculukları başarıyla tamamlayan hikayeleri günden güne yayılıyor. Bisikletle çıkılan uzun yolculuklar aslında bir yolculuktan daha fazlası, bir macera! Uçak seyahati kadar hızlı ya da araç seyahati kadar konforlu değil. Ancak bir kere yaşadığı zaman vazgeçilmez bir tutku haline geliyor. Bunun farkında olan birçok kişi bunu bir tutku haline getirerek bisikleti ile sık sık maceralara çıkıyor. Ancak bu iş yeterli ekipmanlar ile yapılmadığında muhteşem olabilecek olan bu macera, işkenceye dönüşebiliyor. Bu yüzden; maceralarınız unutamayacağınız bir deneyime dönüştürmek için bisiklet üzerinde mutlaka olması gereken ekipman ve aparatları listeledik!
1. Tur bisikleti
Bisiklet ile yolculuklara çıkacaksanız öncelikle bir bisikletiniz olmalı. Ancak uzun yolculuklar yapacaksanız; tamamen buna yönelik tasarlanmış bir tur bisikletiniz olmalıdır. Çünkü tur bisikletleri uzun yolculuklarda sizi yormayacak kadro açılarına sahiptir. Aynı zamanda bisiklet üzerine takacağınız farklı ekipmanlar için bağlantı noktaları, vida delikleri gibi özellikler bulunur. Bu sayede ekipman ve aparatlarınızı bisiklet üzerine doğru ve kolay bir şekilde yerleştirebilirsiniz. Aynı zamanda tur bisikletlerinde kadro ve jantlar uzun yolculuklara ve ağır yüklere dayanıklı materyallerden imal edilir. Tur bisikletleri sahip olduğu materyal yapısı, komponentleri ve kolaylaştırıcı özellikleri ile uzun yolculuklar için en uygun bisikletlerdir. Elbette her bisikletle yolculuk yapılabilir ancak tur bisikleti ile yolculuk yapmak, yolculuk esnasında bisikletin yaratabileceği aksaklık ve sorunların önüne geçer.
Bisikletle yapılan uzun yolculuklarda konfor en önemli detaylardan biridir. Kötü bir bisiklet selesi, belli bir mesafeden sonra ağrı ve sızıya neden olarak keyif kaçırır. Aynı zamanda kullanımda ısrar edilmesi durumunda sağlık sorunlarına yol açabilir. Bu yüzden uzun bisiklet yolculuklarına çıkacaksanız, bu iş için özel tasarlanmış bir sele ile çıkmalısınız. İyi bir tur selesi uzun saatler boyuna yapılan sürüşlerde sizi rahatsız etmez. Böylece uzun yolları konforlu şekilde kat edebilirsiniz. Bisikletlerde sele kişisel bir tercih ve kaliteli tur seleleri pahalı olduğu için firmalar bisiklet üzerine seleyi sadece dekor olarak koyar. Çünkü bilinçli bir tur bisikletçisinin o seleyi iyi bir tur selesi ile değiştireceğini bilirler. Bu yüzden çoğunlukla bisiklet ile beraber gelen seleler tur için uygun değildir. Bu yüzden yolculuklarımızın konforlu ve rahat geçmesini istiyorsanız var olan seleyi iyi bir tur selesi ile değiştirin.
3. GPS cihazı / GPS özellikli bir bisiklet yol bilgisayarı
Bisiklet ile yapılan uzun yolculuklarda rota bazen farklı noktalara kayabilir. Kuş uçmaz, kervan geçmez yerlerden geçmeniz gerekebilir. Tur bisikletçileri bazen şehir içinde bazen yerleşimin olmadığı yerlerden geçer. Nerede olduğunuzu bilmek ya da bilinmeyen bir yerde yolu bulabilmek için iyi bir GPS cihazı ya da GPS özelliğine sahip bir bisiklet yol bilgisayarı gereklidir. Aksi takdirde bir dağ başında mahsur kalabilirsiniz. Sonuçta; nerede olduğunuzu, gideceğiniz yerleri, nasıl gideceğinizi, yol üzerindeki alternatif rotaları kestirebilmek için iyi bir GPS cihazı bisiklet yolculuğu için olmazsa olmazdır.
Bisikletle yolculuk yaparken fark edilebilir olmak hayati derecede önemli. Diğer araç sürücülerinin yolda sizi fark edebilmesi olabilecek tatsız durumları önler. Özellikle gece sürüşlerinde ön ve arka ışıkların aktif olarak çalışması hayatınızı kurtarabilir. Özellikle gece sürüşlerinde yolu görmek, yol üzerinde bulunan mazgal kapaklarını fark edebilmek, yol bozukluklarından kaçınabilmek için ışıklandırma gereklidir. Sadece ön ve arka ışıklar değil; kask lambası ve yansıtıcı reflektör gibi ekipmanlar fark edilebilmeniz için katkı sağlar. Bu nedenlerden ötürü bisikletle yapılan uzun yolculuklar sırasında Ankara dolmuşları gibi ışıl ışıl olmak zorundasınız.
Uzun yolculuklarda yanınıza aldığınız; telefon, bilgisayar, GPS, ışık gibi elektronik cihazlar suyla çalışmıyor. Kamp yaptığınızda ya da molalarda bu cihazları şarj etmeniz gerekiyor. Eğer kamp alanında ya da mola verilen yerlerde priz varsa vakit kaybetmeden cihazlarınızı şarja takın. Bu sayede cihazlarınız yolculuk boyunca her daim aktif olur. Aynı zamanda yanınıza alacağınız bir powerbank ile sürüş esnasında da cihazları şarj edebilirsiniz. Özellikle uzun saatler boyunca yapılan sürüşlerde cihazların şarjı azalabilir hatta bir müddet sonra bitebilir. Powerbank ile sürüş esnasında ya da priz bulamadığınız durumlarda cihazlar şarj edilebilir ve kullanılabilir olacaktır.
Yol üzerinde başa nelerin gelebileceği öngörülemez. Bu yüzden her türlü olumsuz duruma karşı önlem almak gerekli. Bu önlemlerin en önemli olanı ise ilk yardım setidir. İlk yardım seti bisiklet ile yapılan yolculuklar sırasında kaza ya da ufak çaplı yaralanmalarda acil müdahale imkanı sağlar. Herhangi bir sürtme ya da düşme gibi durumlarda hemen ilk yardım çantasına başvurabilirsiniz. Bir kaza yaşadığınızda siz veya kaza geçirdiğinizi gören biri bu seti kullanarak ilk müdahaleyi gerçekleştirebilir. Bu sayede belki de yaşanabilecek bir sakatlık ya da daha kötü bi durumun önüne geçilmiş olur.
Bisikletlerin lastiği patlar! Lastik patlaması her ne kadar bisiklet sürüşlerinde yaşanması olası bir durum olsa da bisiklet üzerine onca yükle seyahat ederken sinir bozucu olabilir. Çünkü lastik tamiri bisiklet üzerinde yük varken oldukça zorlayıcıdır. Üstelik tur yapılan bisiklet lastiği üzerindeki ağırlıktan ötürü patlamaya daha müsaittir. Bu yüzden patlamaya karşı direnci olmayan bir lastikle tur yapmak teklif dahi edilemez! Patlama dirençli lastikler iç kısımlarında bulunan koruma katmanının seviyesine göre koşullara en uygun korumayı sağlar. Tur bisikletleri için özel olarak üretilen bu lastikler farklı direnç seviyelerine sahiptir. Yüksek korumaya sahip lastiklerin dezavantajı, ağır olmaları ve sürtünme dirençlerinin fazla oluşudur. Hafif korumaya sahip lastikler ise sürüş esnasında dirençli olmalarına rağmen gene de bazı durumlarda patlayabilir. Bisiklet lastiğini ihtiyacınıza uygun bir patlama dirençli lastikle değiştirmeniz gerekli. Lastik seçimi rota ile doğru orantılıdır. Eğer yolculuk zorlu bir rota içeriyorsa yüksek korumaya sahip bir lastik ile sorunsuz bir seyahat gerçekleşebilir. Ancak rota genel olarak asfalt yollardan geçiyorsa yüksek korumaya sahip lastikler, fazla olan sürtünme dirençleri sebebiyle sürücüyü daha fazla yoracaktır. Bu yüzden rota ve ihtiyaçlar iyi analiz edilmeli ve uygun bir patlama dirençli lastik seçimi yapılmalıdır.
Bisikletler mekanik olarak çalışır ve uzun turlarda bazı ayarlar kaçabilir. Sürüş esnasında vidalar gevşeyebilir, düşebilir. Aynı zamanda fren ayarları, vites ayarları uzun yolculuklardaki saatler süren sürüşlerde bozulabilir. Bu gibi durumlar bisiklet yolculuğu için gayet rutin ve olağan. Ancak bozulan ayarları düzeltmek için bir çoklu alyan seti ya da anahtar takımı yoksa sinir bozucu anlar yaşanır. Hatta yolda bile kalınabilir. Yolda kalınmasa bile bozuk ayarlı bi bisikletle seyahat etmek zorlayıcı ve keyif kaçıran bi durum. Sürüş esnasında bir alyan seti ve anahtar takımı bulundurmak böyle durumların önün geçer. Bozulan ayarlar hemen düzeltilip yola devam edilebilir. Bir bisikletçinin elinin anahtar tutması şarttır. Aksi takdirde bisiklet ile uzun yolculuklar gerçekleştirilemez.
Bisikletle tapacağınız yolculuk günlerce hatta haftalarca sürebilir. Peki bu uzun yolculukta nerede kalacaksınız? Eğer isterseniz otel, pansiyon gibi yerlerde kalabilirsiniz ancak bu maliyetli olacaktır. Aynı zamanda yerleşimin olmadığı yerlerden geçiyorsanız bu tür yerler bulamazsınız. Bisikletle yapılan uzun yolculuklar için en kolay kalacak yer çözümü iyi bi kamp çadırı modelidir. Kamp çadırının su geçirmez olması elzemdir. Böylece aniden bastıran yağmur, kar gibi olumsuzluklar içeride sizi etkilemez. Aynı zamanda kolay taşınabilmesi için katlandığında küçük ve hafif bi formda olması gerekir ki kolayca taşınabilsin. Üzerinde hava akışı sağlayan file kısımları olmalıdır ki içeride rutubet ve koku olmasın. Kamp çadırı seçiminde önemli olan bir diğer konuda; eğer tek kişi seyahat ediyorsanız 2 kişilik bir kamp çadırı seçin, iki kişiyseniz 3 kişilik vs. Böylece kamp çadır içerisinde sizin dışında eşyalarında yerleştirilebileceği geniş bir alan olur. Bu sayede eşyalarınız dışarıda korumasız değil içeride sizinle beraber güvende olur.
Kamp çadırını aldınız peki nerede uyunacak? Bunun için iyi bir uyku tulumu ve mat gerekir. Uyku tulumu yorgan, mat ise yataktır. Bisikletle yapılan uzun yolculuklarda yeri geldiğinde saatler süren bisiklet sürüşleri olacak. Haliyle yorulacaksınız. Bu Yüzden uyku tulumu ve mat seçimi yapılırken konforlu olması için güzel ve kaliteli bir model tercih edilmeli. Ne kadar iyi uyursanız o kadar motive ve dinç bir şekilde yola devam edebilirsiniz. Uyku tulumu ve mat termal özelliği olmalıdır. Bu sayede soğuk havalarda kamp yaptığınız zaman çadır içerisinde uyurken üşümezsiniz. Uyku tulumu ve matın katlandığı zaman bisiklet üzerinde kolayca taşınabilecek kadar küçülebilmesi de oldukça önemlidir. Bu yüzden tercih yapılırken buna uygun bir model tercih edilmeli.
Uzun bisiklet yolculukları için bisikletiniz patlama dirençli bir lastiğe sahip olsada zaman zaman lastik basıncı düşebilir. Özellikle ani sıcaklık değişimleri, Lastiklerin sürekli olarak ağır yük altında çalışması gibi nedenler lastik basıncının düşmesine neden olur. Elbette lastikte patlayabilir. Bu gibi durumlar için bisiklet üzerinde mutlaka iyi bir bisiklet pompası bulunmalıdır. Bisiklet pompası kullanılarak azalan lastik basıncı olması gereken düzeye kolayca getirebilir. Bisiklet pompası seçimi yapılırken üzerinde PSI göstergesi olan bir pompa işleri oldukça kolay hale getirir. Aynı zamanda bisiklet pompasının dayanıklı olması ve kolay taşınabilmesi için hafif olması gerekir. Farklı sibob başlıklarına uyumlu olması da son derece önemlidir. Genellikle uzun yolculuklar için özel tasarlanmış bisiklet pompası modellerinde bu özelliklerin hepsi mevcuttur.
Patlamaya dirençli lastikler kolay kolay patlamazlar. Ancak bu hiç patlamayacakları anlamına gelmiyor. Özellikle lastikler ağır yük altında seyahat ederken koruma seviyesine bağlı olarak bazı ekstrem durumlarda patlayabilmekte. Böyle bir durum yaşandığında yola devam edebilmek için en garantili yol iç lastiğin değişimidir. Jantı çıkarıp iç lastiği değiştirerek ve dış lastiğin iç yüzeyini iyice kontrol ettikten sonra jantı takıp lastiği şişirerek yola devam edebilirsiniz. Lastik patlamaları her an başınıza gelebilecek olağan bir durumdur. Ancak buna karşı önlem alınmazsa ansızın yolda kalınabilir. Birde yakınlarda tamirat yapabilecek yada iç lastik satın alınabilecek bir yer yoksa, onca yükle beraber yolda kalmak çok moral bozucu bir deneyimdir. Bu yüzden bisiklet üzerinde mutlaka yedek lastik bulundurmak gerekir.
Bisiklet yolculuğunda lastik patladığında iç lastiği değiştirmek en garanti çözüm olsa da, yedek iç lastiğin bulunmadığı durumlarda var olan iç lastiği tamir etmek gerekir. Bunu yapabilmek için de bir yama seti ve levyeye ihtiyaç duyulur. Levye yardımı ile dış lastiği kolayca janttan ayırabilir ve iç lastik üzerindeki patlağı yama ile tamir edebilirsiniz. Bisiklet yolculuklarında pratiklik önemlidir. Bu yüzden yama setinin kendinden yapışkanlı bir model olması işleri daha kolay ve pratik hale getirir.
Uzun yolculuklarda en fazla stres altında çalışan bisiklet aksamı jantlardır. Bisiklet üzerinde yer alan tüm yükü jantlar taşır. Jant telleri ise yük altında çalışırken yol şartları ve diğer etkenlere bağlı olarak kırılabilir. Bu yüzden jantların her molada kontrol edilmesi gereklidir. Bir jant teli kırıldığı zaman diğer jant telleri daha fazla strese maruz kaldığından kırılmaları daha kolaylaşır. Eğer fark etmezseniz bir anda jantlarınız kullanılamaz hale gelir. Bu yüzden bisiklet üzerinde yedek jant telleri taşımak, sorunsuz bir yolculuk için zorunludur. Kırılan jant teli yedeği ile değiştirilerek yola devam edilebilir. Elbette bunu için jant anahtarıda gerekli ancak yukarıda bahsettiğimiz çoklu alyan setlerinden bazıları jant anahtarı fonksiyonuna sahip. bu yüzden alyan seti seçimi yaparken bunu göz önünde bulundurun.
Bisiklet yolculukları sırasında kamp esnasında yemek yapmak, manzaraya karşı çay veya kahve yudumlamak istiyorsanız kamp tipi bir gaz ocağı taşınmalıdır. Kamp tipi gaz ocağı modellerinin bisiklet yolculuklarına özel tasarlanmış kolay taşınabilen ve hafif modelleri mevcut. Bu modellerden bir veya yolculuğun uzunluğuna göre birkaç tanesi bisiklet üzerinde bulunmalıdır. Ayrıca fırsat bulunduğu zaman bitenler yenileri ile değiştirilmeli ve yola öyle devam edilmelidir. Sonuçta bisiklet yolculukları sürekli dağ başından geçmiyor. Yerleşim yerlerinden ya da şehir merkezlerinden geçilen zamanlarda olacaktır.
16. Tüm bunları taşıyacak çantalar
Yukarıda bir sürü uzun yolculuk ekipmanından bahsettik. Peki bu ekipmanlar nasıl taşınacak? Elbette cepte değil. Bütün bu ekipmanları taşıyabilecek sağlam ve kaliteli bir çantalar edinilmelidir. Ön ve arka bagaj çantaları, gidon çantası, kadro çantası, sele altı çanta gibi çantalar bütün ekipmanları organize edebilmeyi ve rahatlıkla taşıyabilmeyi sağlar. Bütün bu ekipmanları çantaları içerisinde yerleştirerek bisiklet üzerinde taşıyabilirsiniz. Çantaların su geçirmez olması zorunludur. Özellikle yağmurlu havalarda sürüş yapıyorsanız çanta içerisinde bulunan elektronik ekipmanların bozulmaması için su geçirmeme özelliği çok önemlidir. Ayrıca çantaların sürekli olarak açılıp kapandığı için yırtılmaya ve delinmeye dayanıklı olması gerekli. Bisiklet yolculukları için özel tasarlanan bisiklet çantaları genel olarak bu özelliklere sahiptir. Bu yüzden çanta seçimi yaparken bu iş üzerinde uzmanlaşmış, kalitesini kanıtlamış markaların çantalarını tercih edin.
Bütün ekipmanlarınız çantalara yerleştirdiniz ancak bu çantaları bisiklet üzerinde ne taşıyacak? Elbette bisiklet üzerindeki bagajlar. Genel olarak tur bisikletleri satın alındıklarında standart olarak bagaj setleri ile beraber gelir. Bisiklet için üretilmiş özel tur çantaları ise bu bagajların üzerine sağlam bir şekilde yerleşecek şekilde dizayn edilmişlerdir. Bagaj setlerinin sağlam ve hafif olması yolculuğun sorunuz geçmesini sağlar. Bagajlar ne kadar dayanıklı olursa o kadar yük taşıyabilir. Bu yüzden bisiklet üzerine gelen bagajlar sizi memnun etmezse bu iş için tasarlanmış sağlam ve kaliteli bir bagaj seti ile değiştirin.
18. Kilitli pedal
Uzun yolculuklarda bisiklet oldukça ağırlaşacak. Bu yüzden bisikleti daha rahat bir şekilde sürebilmek için kilitli pedal şarttır. Platform pedallar tur esnasında ıslandıkları zaman ayaklar üzerinde kayabilir ve performans kaybı yaşanır. Bu yüzden kilitli pedal rahat bir sürüş deneyimi sağlar. Aynı zamanda hem itme hemde çekme kuvveti uygulanabileceği için ağır yük altında bisiklet daha rahat hareket ettirilir. Bisiklet yolculuğu için kilitli pedal seçimi yapılırken tek tarafı kilitli bir pedal modeli tercih edilmelidir. Genel olarak tur bisikleti için tasarlanan kilitli pedal modelleri bu yapıdadır. Böylece yolculuk esnasında pedallar kilitlenerek akıcı bir sürüş gerçekleşirken, herhangi bir şey almaya gittiğiniz kısa mesafe sürüşlerinde platform tarafı ergonomi sağlar.
