Mezarlarımıza Tükürerek Çekip Giden Boris Vian ile İlgili 15 Kıpkırmızı Madde

May 24, 2015

Ülkemizde değeri yeni yeni anlaşılan, Fransızların pastel renkli ve erken ölen piç kurusu yazarı Boris Vian ile ilgili -edebiyatına çok girmeden- kendisini seven ve sayan bizlerden onun ruhuna kıpkırmızı 15 madde.

1. Vernon ve Sullivan ve Bisonlu Ravi

vernon sullivan
Başlıktaki isim, bir İtalyan yemeği değil. Boris Vian, ilk yazmaya başladığında utangaç simasının altından çıkan agresif hikâyelerden utanmış olsa gerek, Bison Ravi mahlasıyla yazıyor. Sonra çok ‘kör gözüm parmağıma’ olacak ismini Vernon Sullivan olarak değiştiriyor. Sonra okuyucu kitlesi bu duruma da uyanınca, işi Vernon Sullivan ismiyle yazdığı romanlara “İngilizce aslından çevrilmiştir” notu düşmeye kadar götürüyor. Bak sen şu Frenk’in işine!

2. Sanatı seçmiş, gönyesiz yaşamış

boris vian dusunceli
Efendi babamız, delikanlı gibi mühendislik okuyor, okulunu bitiriyor, daha sonra da mesleğe s.ktiri çekiyor ve yazmaya başlıyor.

3. Şiir arkası, kamyon arkası değil

boris vian mikrofon
Kendisinin tam bir Türk olduğunu şu sözlerden anlıyoruz: “Şu saatten sonra sende fırtına kopsa, bende yaprak kımıldamaz.” Allasen, ne Müslüm Baba’dan ne de Ferdi Tayfur’dan böyle bir kondurma görmedi arabesk! Şapka çıkartıyoruz…

4. Van Gogh sarısı, Vian kırmızısı

boris vian nefesli
Kendisinin kırmızı aşkı, Van Gogh’un sarısına benzer. Ve tek benzerlikleri bu değil. Bu adamı da yaşarken kimse tanımıyordu; öldü gene kimse tanımıyor. Ne zaman ki vaktinde trompetiyle yazdığı şiirleri bestelediği çıktı ortaya, ondan sonra biraz ünlendi. Ülkemizde keşfinin öncüsü de Ferhan Şensoy oldu.

5. 

Nasıl ölürsünüz beyim?

mezarlariniza tukurecegim
Sinemada, Mezarlarınıza Tüküreceğim’in uyarlamasını izlerken kalp krizi geçirip ölüyor ve kendi de eminiz çok şaşırıyor bu duruma.

6. Kayda geçmeyen ünsüz sözler

boris vian masa basi
Son sözleri ise, “Bu adamlar Amerikalı mı olmalıydı? Has..ktir!” oluyor.

7. Herşeybaşı

trompet boris vian
Kendisi aynı zamanda çok ileri bir caz aşığı olan Vian, ileri derecede trompet çalar, caz eleştirileri yazardı. Duke Ellington bu adam yüzünden sigaraya başladı, derler. (Demezler, şaka şaka:)

)

8. Faşizma çok saçma!

boris vian calisma odasi
Kendisinin en net bir şekilde karşısında durduğu kavramlar, Mezarlarınıza Tüküreceğim’de de gördüğümüz üzere, ırkçılık ve ayrımcılıktı. Eleştirileri çok sert olduğu için uzun süre sosyete zümresi tarafından aşağılandı.

9. Rock my ass!

boris vian caz
Kendisi ileri derecede rock müzik nefreti ile de tanınırdı. Rock müziği, etrafına olan sinirini yansıtamayan pasif agresiflerin oyuncağı olarak nitelendirir, huşu içinde Miles Davis dinlerdi.

10. Şair bir de, yetmez mi?

boris vian siir
Kendisi sırf roman yazarı değil; şiir de yazardı. Çevirisi, Ferhan Şensoy’dan gelsin…

Bir diş gibidir yaşam,
Ne olduğu düşünülmez ilkin,
Öğütmekle yetinilir.
Bir de bakarsınız çürümüş bir gün,
Sızlar, önemsenir.
Kaygı, özen, bakım…
Ve tamamen iyileşebilmeniz için,
Koparılıp alınması gerek elinizden yaşamınızın

Ekşi Sözlük yazarı dilmacevirmen’in de dediği gibi, “Yıktın perdeyi, eyledin Vian.”

11. Ha unuttuk, bir de oyun yazıyor

boris vian chante
Evet sırf şiir değil; en sağlam tiyatro oyunlarından biri olan Kasaplığın El Kitabı’nda savaşı umursamayan, ama II. Dünya Savaşı’nın ortasında bombalarla yaşayan bir ailenin uyumsuz hikâyesini anlattı.

12. Savaş, kötü bir şakadır


Bu sözün sahibi olan Vian, en çok savaştan ve militar düzenden çekmiş. Faşizmi bunların çocuğu olarak görmüş, kendisini askere çağıran Cumhurbaşkanına, Kaçak isimli efsane şiirini, affedersiniz, döşemiştir.

13. 

Modern çağın en sağlam aşk romanı mı?

gunlerin kopugu
Kimilerine göre Modern Çağ’ın en sağlam aşk romanı, kimilerine göre de bir melankolik isyan manifestosu. Günlerin Köpüğü’ne buradan balya balya selam olsun.

14. Bonus I: Haydi kır belini Boris dayı!


Kendisinin yazdığı, sonraları dans şarkısı olacak olan şiiriyle herkes çarliston’a!

15. Bonus II: Yahu atlanır mı bu!


Biz Boris Vian’a ne kadar hayransak, Ferhan Şensoy’a da o kadar hayranız.

Yorum Bırakın

E-mail adresiniz paylaşılmayacaktır.*

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>