Yazılım ve programlama dünyasının ilk yıllarında kadınlar da en az erkekler kadar sektörün içindeydi. Kod yazım dünyasında kadın erkek sayısında eşitliğin olduğu bu dönemler, ilerleyen süreçte bozuldu ve programlamacılık erkeklerin domine ettiği bir sektöre dönüştü. Programlama ve kod yazımı sektöründe kadın yazılımcıların azalmasına neden olan sırlarla dolu tarihsel süreci sizin için derledik.
Dünyanın bilgisayarla ilk tanıştığı dönemlerde yazılımcılık geleceğin mesleği olarak görülüyordu
Bu durumun hala değişmediğini söylemek sürpriz olmaz. Yazılımcılık ve bilişim temalı meslekler hala gelecek vaadeden meslekler arasında zirvedeki yerini koruyor.
1959 yılında mezun olan Mary Allen Wilkes, ilk yazılımcı kadınlardan biriydi
Aslında avukat olmak isteyen ama o dönemde avukat olduğunda dahi yeterli saygıyı göremeyeceğini ve istediği kariyere sahip olmayacağını düşünün Mary Allen, hukuk mezuniyetine rağmen yazılımcılığı seçmişti. İş başvurusu yaptığında da anında işe kabul edildi. Zira o dönemde yazılım konusunda tecrübeli bir çalışan bulmak söz konusu değildi.
Wilkes’ın yazdığı ilk kodu IBM 704’e taşımak dahi oldukça zorlu bir süreçti
Klavye ve ekranın olmadığı bir dönemde kod yazmak ya da o kodu bilgisayara taşımak kolay bir iş değildi. Kod yazma işlemini A4 kağıda yazarak tamamlayan Wilkes, kolilerce kağıt dolusu kodu bilgisayara aktarmıştı. O dönemin bilgisayarlarının 4000 kelime kapasitesi olduğunu göz önünde bulundurursak, tek bir kodu bile ziyan etmek istemeyen programcıların bir anlamda şair olduğunu söyleyebiliriz.
Bu zorlu sürecin üzerinden başarıyla gelen kadın programcılar, İkinci Dünya Savaşı ile birlikte sektörü domine etmeye başladı
1960 yılında Amerika’daki yazılımcıların yarısına yakını kadın programlamacılardan oluşuyordu.
Dünya üzerinde evine bilgisayar götüren ilk kişi Wilkes olmuştu
LINC işletim sisteminin yazılımı için başka bir şehre taşınması istenen Wilkes, bu fikre sıcak bakmayınca bilgisayarı kendisine gönderdiler. Böylelikle dünya üzerinde evinde bilgisayar kullanan ilk kişi, avukat ve programlamacı bir kadın olmuş oldu.
Kod yazarı diyebileceğimiz ilk kişi, 200 yıl önce yaşayan, Lady Ada Lovelace adında bir matematikçiydi
1833 yılında Charles Babbage’in yaptığı analitik motorun çalışma algoritmasını hazırlayan matematikçi Lovelace, kod yazımı konusunda tarihteki ilk çalışmaya yapan kişi olarak kabul ediliyor. Babbage’ın hayal ettiği bilgisayar tasarımını tamamlayamamış olması ve Lovelace’ın erken yaşta hayatını kaybetmesi, belki de dijital tarihin değişiminde rol oynayan önemli değişkenlerden biri.
1984 yılından itibaren yazılım dünyasında kadınların yeri değişmeye başladı
83-84 akademik yılında bilgisayar bilimleri bölümünden mezun olan öğrencilerin %37’si kadındı. Günümüzde bu rakam %17’lere kadar düşmüş durumda. Bunun sebepleri arasında ebeveynlerin bilgisayarları genellikle erkek çocuklarına hediye alması ya da eve alınan bilgisayarın erkek çocukların odasında bulunması gibi basit sebepleri dahi mevcut. O dönemde elektronik ve teknolojik aletlerin erkeklerin oyuncağı olması gibi bir yargı popüler sayılırdı.
Toplumun cinsiyetçi bakış açısına ek olarak Hollywood da bu değişime öncülük etti
Yazılımcı ve programlamacı kadınların sektöredeki etkinliğini kaybetmesinin altında birçok sebep var. Okullarda ulaşılan bilgisayarların genellikle erkek öğrenci kulüplerine tahsis edilmesi bu sebeplerden biri. ‘Revenge of Nerds’, ’Tron’, ‘WarGames’ gibi meşhur filmlerle kod yazmanın erkek işi olduğunu akıllara kazıyan Hollywood yapımları da bu negatif değişime öncülük etti.
Kadınların kod yazma dünyasında yeterince etkin olmamasının sebebini biyolojik nedenlere bağlayanların aksine, Hindistan gibi ülkelerde hala kadın yazılımcı oranı %40 seviyelerinde
Kadınların biyolojik olarak programlama alanına yatkın olmadığı iddialarını çürüten iki ana faktörden biri, kadın yazılımcıların sektörel başarıları. Diğer ana faktör ise ebeveynlerin kız çocuklarını yazılımcı olmaları konusunda desteklediği Hindistan. Ülkede kadın yazılımcı ve programlamacı oranı %40’ın üzerinde ve artmaya devam ediyor. Malezya da bu akımı takip ederek %50’nin üzerinde kadın mezun veren ülkelerden biri. Bugün Silikon Vadisi’nde dahi kadın yazılımcı oranlarının düşük olması, dünya genelinde sergilediğimiz cinsiyetçi tutumun boyutuna dair fikir veriyor.
Kaynak: 1
