Ana sayfa » Hayvansever » Yaşlanan Kedi ve Köpeklerinizin Daha Mutlu Bir Hayat Sürmelerine Yardımcı Olacak Küçük Alışkanlıklar
Yaşlanan Kedi ve Köpeklerinizin Daha Mutlu Bir Hayat Sürmelerine Yardımcı Olacak Küçük Alışkanlıklar
Evimizin neşesi, yoldaşımız, sessiz sırdaşımız… Birlikte geçirdiğimiz yıllar hızla akıp giderken, bir bakmışız ki yoldaşımız yaşlanmaya başlamış. Gelin, bu yolculukta onlara nasıl destek olabileceğimizi keşfedelim.
Evcil hayvanınızın yüzünde beliren ilk beyaz tüyleri fark ettiğiniz an, içinizde hafif bir burukluk oluşması çok normal. Birlikte geçirilen yıllar hızla geçmiş gibidir. Ancak iyi haber şu ki, günümüzde köpek ve kedilerin yaşlılık dönemi eskisi kadar endişe verici olmak zorunda değil. Veterinerlik alanındaki gelişmeler sayesinde dört ayaklı dostlarımız ortalama olarak 11 yılın üzerinde yaşayabiliyor. Asıl önemli olan ise bu yılların nasıl geçtiği. Yaşlılık, kaçınılmaz olsa da doğru eşlik edildiğinde huzurlu, keyifli ve dolu dolu bir yaşam evresi olabilir. Üstelik bunun için büyük değişimlere değil, çoğu zaman küçük ama anlamlı dokunuşlara ihtiyaç var. İşte kedi ve köpeklerin ömrünü uzatacak alışkanlıklar…
Köpeğiniz veya kediniz ne zaman yaşlı sayılır?
Evcil hayvanların yaşlanma süreci sanıldığından daha kişisel ilerler. Yapılan geniş çaplı araştırmalar, kediler ve köpekler için yaşlılık sınırlarının netleşmesine yardımcı oldu. Kediler genellikle 10 yaş civarında yaşlılık dönemine adım atar. Bu dönem kendi içinde olgunluk, kıdemli ve çok kıdemli olarak ilerleyen aşamalara ayrılır. Yani 10 yaşındaki bir kedi ile 16 yaşındaki bir kedinin ihtiyaçları ve enerjisi aynı değildir.
Köpeklerde ise tablo biraz daha değişkendir. Burada belirleyici unsur genellikle boyuttur. Küçük ırklar, yaklaşık 7 yaşında üçüncü yaşlarına girer ve 12 yaş civarında yaşlı kabul edilir. Daha iri yapılı köpeklerde ise bu süreç daha erken başlar ve bazıları 6 yaş civarında yaşlılık belirtileri göstermeye başlayabilir. Bu bilgiler ilk bakışta ürkütücü gelebilir ama paniğe kapılmak için hiçbir neden yok. Yaşlılık, daha dikkatli, daha bilinçli ve daha şefkatli bir bakım döneminin başlangıcıdır.
Sağlıklı yaşlanma ne anlama gelir?
Yaşlanma doğal bir süreçtir. Zamanla hücrelerde yıpranma olur, çevresel streslere karşı dayanıklılık azalır ve vücutta bazı değişimler ortaya çıkar. Ancak sağlıklı yaşlanma, bu değişimlerin yaşam kalitesini ciddi şekilde düşürmemesi anlamına gelir. Sağlıklı yaşlanan bir köpek ya da kedi, fiziksel, duygusal ve sosyal ihtiyaçlarını büyük ölçüde karşılayabilir, insanıyla olan bağını korur ve günlük hayattan keyif almaya devam eder.
Bazı belirtiler tamamen olağandır. Tüylerin beyazlaması, cildin biraz incelmesi, duyuların hafifçe zayıflaması veya az miktarda diş taşı genellikle endişe kaynağı değildir. Ancak hareket etmekte zorlanma, merdiven çıkmaktan kaçınma, mama kabını bulmakta zorlanma ya da evde yönünü şaşırıyor gibi davranma durumları yaşlılığın doğal bir parçası olarak geçiştirilmemelidir. Bu tür değişimler, veteriner değerlendirmesi gerektiren önemli sinyaller olabilir. Burada temel ölçüt, evcil hayvanınızın yaşam kalitesidir.
Yaşlı hayvanlarda artık insan geriatrisinden uyarlanan kırılganlık kavramı kullanılıyor
Kırılgan olarak değerlendirilen köpek ve kediler, hastalıklara daha açık hale gelir ve daha yakından izlenmeleri gerekir. Bu durum olumsuz gibi görünse de aslında büyük bir avantaj sağlar. Çünkü erken fark edilen kırılganlık, doğru destekle hafifletilebilir.
Düzenli kontroller, küçük davranış değişikliklerini ciddiye almak ve yaşlanmayı görmezden gelmemek bu noktada çok önemlidir. Evcil hayvanınız eskisi kadar zıplamıyorsa, daha fazla uyuyorsa ya da oyunlara daha kısa sürede ara veriyorsa, bu değişimler sizin için bir gözlem fırsatıdır. Amaç, sorunlar büyümeden önlem almaktır.
Yaşlı bir köpek ya da kedi için ev ortamının erişilebilir olması büyük fark yaratabilir
Mama, su, dinlenme alanları ve kum kabı gibi temel ihtiyaçlara ulaşım ne kadar kolaysa, yaşam kalitesi de o kadar artar. Kanepeye çıkmak için küçük basamaklar, sert ve alçak yataklar veya yükseltilmiş mama kapları basit ama etkili çözümler sunar.
Birden fazla mama ve su alanı oluşturmak, özellikle hareketi kısıtlı hayvanlar için rahatlatıcı olabilir. Kedilerde kum kabının kenarlarının alçak olması, eklem ağrısı yaşayan bireyler için ciddi bir konfor sağlar. Bu tür düzenlemeler, evcil hayvanınızın bağımsızlığını korumasına yardımcı olur.
Kedi ve köpeklerin yaşlandıkça bazı davranışları değişebilir. Bu değişimleri yaramazlık ya da huysuzluk olarak etiketlemek yerine, altında yatan nedeni anlamaya çalışmak gerekir
Halıyı tırmalayan bir kedi, aslında daha az acı veren bir pozisyon arıyor olabilir. Daha huzursuz ya da tepkili hale gelen bir köpek, fiziksel bir rahatsızlık yaşıyor olabilir. Bu noktada ceza vermek yerine, veteriner ve gerekirse davranış uzmanından destek almak çok daha sağlıklıdır. Sakin, güven veren ve anlayışlı bir ilişki, yaşlı hayvanların kendini güvende hissetmesini sağlar.
Yaşlanmak, tamamen durmak anlamına gelmez. Oyunlar, kısa eğitim seansları ve zihinsel uyarım yaşlı hayvanlar için hala değerlidir. Elbette bu aktiviteler onların mevcut kapasitesine göre uyarlanmalıdır. Burunla itilebilen basit oyuncaklar, kısa süreli oyunlar ve cazip ödüller motivasyonu artırabilir. Köpekler için yürüyüşler ise önemli olmaya devam ediyor. Yorulduklarında taşınabilecekleri güvenli çantalar sayesinde dış dünyayla bağlantıları kopmaz. Önemli olan tempoyu düşürmek, keyfi korumaktır.
Beslenme aşamasında ne yapılmalıdır?
Yaşlanmayla birlikte sindirim sistemi değişir, kas kütlesi azalır ve besin ihtiyaçları farklılaşır. Bu nedenle yaşlı kedi mamaları gibi kolay sindirilen ve iştah açıcı mamalar tercih edilmelidir. Çiğ etten kaçınılması önerilir, mineral dengesi yaşlı hayvanlar için risk oluşturabilir ve bağışıklık sistemi artık eskisi kadar güçlü değildir.
Kuru ve yaş mamanın birlikte kullanılması genellikle iyi sonuç verir. Bazı durumlarda veteriner önerisiyle evde pişirilmiş yemekler iştahı artırabilir. Basit bir yöntem olarak yaş mamayı hafifçe ısıtmak bile, kokusunu güçlendirerek daha cazip hale getirebilir.
Kedi ve köpeklerin yaşlılık döneminde düzenli olarak veterinere gitmesi gerekir
Aşıların ve parazit korumasının güncel tutulması, bağışıklık sistemi zayıflayan hayvanlar için hayati öneme sahiptir. Geriatrik kontroller, yaşlanma sürecini bireysel olarak takip etmeyi amaçlar. İlk görüşme genellikle detaylı olur ve sonraki kontroller için önemli bir referans oluşturur. Üçüncü yaşın başlangıcından itibaren bu kontrollerin yapılması, olası sorunların erken yakalanmasını sağlar. Hayvanın durumuna göre ziyaretler yılda bir ya da altı ayda bir planlanabilir.
Sonuç olarak kedi ve köpeklerin ömrünü uzatacak alışkanlıklar önemli olsa da mesele sadece ömrü uzatmak değildir. Asıl hedef, o yılları sağlıklı, huzurlu ve mutlu kılmaktır. Siz de küçük jestlerle, anlayışla ve sevgiyle evcil hayvanınızın yaşlılık dönemini hayatının en sakin ve keyifli zamanlarından biri haline getirebilirsiniz.
