George Everest’in adı, dünya üzerindeki en yüksek dağ olan Everest ile ölümsüzleşmiş durumda. Çoğu insan için Everest Dağı denince akla Kuzey Himalayalar’daki zirve gelir; ancak bu zirvenin adının nereden geldiği hakkında pek çok kişi net bilgiye sahip değil. İlginç bir şekilde, Sir George Everest dağın zirvesini asla görmemişti ve aslında dağın adının kendisine verilmesini istememişti. Yine de onun hayatı, işi ve mirası, coğrafya ve haritacılık tarihinde önemli bir yer tutuyor. Aşağıda Everest’in yaşamı, çalışmaları ve nasıl “Everest” ismiyle tanındığı detaylı ve kapsamlı şekilde ele alacağız! Keyifli okumalar.
Sir George Everest, 4 Temmuz 1790’da Galler’de doğdu. Çocukluk ve gençlik yıllarında matematik ve mühendislik eğitimine yöneldi
Genç yaşta askeri eğitim aldıktan sonra on altı yaşında Doğu Hindistan Şirketi’ne katıldı ve Bengal’de görev aldı. Matematik ve astronomi alanlarındaki yeteneği onu haritacılık ve ölçümleme çalışmalarına yönlendirdi ve bu sayede erken yaşta coğrafi araştırmaların içine çekildi.
Everest’in kariyeri boyunca Hindistan’da coğrafi ölçüm projelerine dahil olması, onun bilimsel ve teknik uzmanlığını pekiştirdi. Özellikle Great Trigonometrical Survey adlı büyük ölçekli proje hayatının odak noktası oldu
Bu proje, Hindistan’ın bilimsel doğrulukta haritalanmasını amaçlayan kapsamlı bir ölçüm girişimiydi. Everest, bu süreçte hem eğitim aldı hem de ilerleyen yıllarda lider konumuna geldi.
Great Trigonometrical Survey projesi, 1800’lerin başında İngilizler tarafından başlatılmıştı ve Amacı Hindu Kush’tan Hindistan alt kıtasına kadar uzanan coğrafi doğruluğa sahip haritalar oluşturmaktı. William Lambton tarafından başlatılan bu proje, Everest’in uzmanlığının öne çıktığı bir çalışma alanı oldu. 1818’de Lambton’un asistanı olarak projeye dahil olan Everest, kısa sürede yetenekleri ile tanındı ve bu devasa ölçüm çalışmasında önemli bir rol üstlendi.
Lambton’un 1823’teki ölümünden sonra Great Trigonometrical Survey’in başına geçen Everest, projenin orta Hindistan’daki geniş coğrafyayı kapsayan meridyen yayını haritalamak gibi ana hedeflerini sürdürdü. Bu çalışmalarda kullandığı aletler ve teknikler, dönemin en ileri ölçüm yöntemlerini temsil ediyordu. Çalışmalarının bir kesintisi, 1825’te geçirdiği hastalık nedeniyle İngiltere’ye dönmesi olmuşsa da Everest kısa süre sonra tekrar Hindistan’a geri döndü ve görevine devam etti.
Everest, 1830’da Hindistan’ın Surveyor General’ı (baş haritacı) olarak atandı. Bu görev, coğrafi ölçümler ve haritalama tekniklerinde devrim yaratacak gelişmelere öncülük etmesini sağladı
1841’de meridyen yayı haritalama işi tamamlandıktan sonra Everest, Andrew Scott Waugh’u halefi olarak önerdi ve 1843’te emekli oldu. Emekliliğinin ardından İngiltere’ye dönerek burada hayatının kalan yıllarını ailesiyle geçirdi.
Hindistan’ın haritalandırılması sırasında, Himalayalar’daki bir dağın dünya üzerindeki en yüksek zirve olduğu keşfedildi
Bu dağ ilk olarak İngiliz haritacılar tarafından “Peak XV” (XV Zirvesi) olarak adlandırıldı. Hindistan’daki bu devasa coğrafi çalışma sırasında Andrew Scott Waugh, Everest’in halefi olarak bu keşfi gerçekleştiren kişiydi. Waugh, zirvenin dünyanın en yüksek dağı olduğunu belirledikten sonra İngiliz Coğrafya Krallığı’na (Royal Geographical Society) bununla ilgili rapor verdi.
Everest’in halefi olan Waugh, bulduğu zirvenin adlandırılması konusunda oldukça netti. Bu zirveye George Everest’in adını vermek istiyordu
O dönem Nepal ve Tibet’in Britanyalı haritacılara kapalı olması nedeniyle yerel isimleri net olarak tespit etmek mümkün olmadı ve Waugh, zirveye Everest’in adının verilmesini teklif etti. Bunun bilimsel ortamda tartışıldıktan sonra kabul edilmesiyle birlikte 1865’te Peak XV, resmi olarak Mount Everest adını aldı.
İronik bir şekilde, George Everest, dağın bu adı taşımasını istemedi. Everest’in itirazı, Hindistan’daki yerel nüfusun ismini telaffuz etmekte zorlanacağı yönündeydi
Yine de Kraliyet Coğrafya Topluluğu’nun kararıyla dağın adı Everest olarak tescil edildi ve bu isim zamanla tüm dünyada benimsendi. Emekliliğe ayrıldıktan sonra İngiltere’ye dönen George Everest, bilimsel çevrelerde saygı görmeye devam etti. Yıllar içinde pek çok saygın kuruluşa üye oldu, bilimsel toplulukların onur üyeliklerini kazandı ve 1861’de şövalye unvanı aldı. Bunun yanı sıra Royal Society, Royal Asiatic Society ve diğer önemli kuruluşlarda önemli roller üstlendi.
Everest, 1 Aralık 1866’da 76 yaşında hayata veda etti. Onun adını taşıyan dağ, modern dağcılık ve keşif tarihinde merkezi bir rol oynamaya devam ediyor
Everest’in yaşamı, coğrafi keşiflerin, bilimsel ölçümlerin ve 19. yüzyılın büyük ölçekli haritacılık çalışmalarının bir yansıması olarak tarih sayfalarında yerini koruyor.
