Aralık ayında Çin’in Wuhan kentinde ortaya çıkan corona virüsü şu ana dek neredeyse 10 bin kişinin hayatına mal oldu. Her geçen gün hem hayatını kaybedenlerin hem de virüse yakalananların sayısı artıyor. Dünya Sağlık Örgütü corona virüsünü “küresel pandemi” olarak sınıflandırmıştı. Çin’den tüm dünyaya yayılan virüste en ağır kayıpları ise Avrupa veriyor. Virüs nedeniyle tüm dünyada hayat neredeyse durdu. Peki ülkelerin corona virüsle mücadele için ayırdıkları bütçe ne? Hangi ülke ne kadar bütçe ayırdı? İşte ülkelerin corona virüsü bütçeleri…
Corona virüsü salgını hem sosyal yaşamı hem de ekonomiyi etkiledi. Uluslararası pek çok konferans ve etkinlik iptal edildi
Spor müsabakalarından, konferanslara, turizmden üretime kadar her şey durma noktasına geldi. Tabii ki bu da dünya ekonomisini büyük düşüşe uğratıyor
Borsalarda düşüş yaşanıyor, devletler ise hem küçük ölçekli hem büyük ölçekli işletmeler ve işlerine gidemeyen halk için önlemler almaya çalışıyor
Türkiye de geçtiğimiz günlerde corona virüsüne karşı ekonomik önlemlerin alındığı paketi açıklamıştı. Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın ulusa sesleniş konuşması ile açıkladığı tedbirleri sizlerle paylaşmıştık
Türkiye’nin corona virüsü ile mücadele için ayırdığı tutar. 15.3 milyar dolar. Geçtiğimiz günlerde hazırlanan teşvik paketi ise bu bütçenin yalnızca 100 milyar TL’lik bir kısmını kapsıyor. Salgının boyutunun çok daha ciddi bir hal alması halinde hükümetin yeni teşvik paketleri açıklaması bekleniyor.
Peki özellikle salgının çok ciddi boyutlara ulaştığı Avrupa ülkelerinin corona virüsü bütçeleri ne kadar?
1. ABD – 1 trilyon dolar
Independent’ten Gökçen Tuncer’in haberine göre; ABD corona virüsü ile mücadele için 1 trilyon dolarlık bir teşvik paketi açıkladı. Corona virüsü bütçeleri arasında en büyük paket ABD’ye ait .Salgının ABD’de de giderek yayılmasıyla birlikte ABD Başkanı Donald Trump özellikle ekonomi için geniş çaplı önlemler aldı. Son olarak en büyük ticaret ortaklarından Kanada ile sınırlarını kapatan ABD, 6 Mart’ta 7.8 milyar dolarlık acil durum harcama bütçesini onaylamıştı.
Trump geçtiğimiz günlerde ikinci bir teşvik paketi için de onay verdi. ikinci teşvik paketi ise; corona virüsü testi için finansal destek, ücretli hastalık izni ve zayıf durumda olan nüfusa gıda takviyesi gibi maddeleri içeriyor.
ABD’nin üçüncü bir teşvik paketi imzalaması ve teşvik tutarının 1 trilyon doları geçmesi bekleniyor. Üçüncü pakette ise tüm vatandaşlara biner dolar verilmesi söz konusu.
Yatırımları artırmak için faiz oranlarını sıfıra çeken Amerikan Merkez Bankası ise 2008 küresel finansal krizi sırasında piyasa yapıcılara yeni bir likidite penceresi açmak amacıyla hayata geçirdiği uygulamayı yeniden kullanıma sokmayı planlıyor.
2. Fransa – 373 milyar dolar
Fransa’da da gün geçtikçe vaka ve ölümler artıyor. fransa, ülke genelinde serbest dolaşımı geçtiğimiz günlerde yasakladı. Vatandaşların dışarı çıkabilmesi için mazeret belgesi alması gerekiyor. Yaşamın neredeyse durduğu ülkede Fransız hükümeti şirketlere 327 milyar dolar (300 milyar euro) değerinde banka kredisi sunacaklarını vergi ve sosyal güvenlik primi ödemelerinin erteleneceğini duyurdu. Fransa ayrıca işsizler için de 45 milyar euro’luk bir bütçe ayırdığını duyudu.
3. Almanya – 614 milyar dolar
İnsan hakları konusunda oldukça yüksek standartlara sahip olan Almanyai corona virüsüne karşı alıann tedbirler için en büyük bütçeyi ayıran ülkelerden biri.15 Mart’ta açıklama yapan Almanya Ekonomi Bakanı Peter Altmaier, ilk etapta 614 milyar dolar değerinde krediyi garanti edeceklerini söyledi.
Altmaier, “Biz siyasi irade ve para eksikliği yüzünden başarısız olmayacağımıza söz veriyoruz. Bu hiçbir sağlıklı şirketin ve işçinin sorun yaşamayacağı anlamına geliyor” ifadesini kullandı. Almanya böylelikle işçi haklarını garanti altına almış oldu.
4. İspanya – 216 milyar dolar
İspanya, corona virüsle mücadele etmek için OHAL ilan etmişti. Can kayıpların devam ettiği ülkede, ekonomik kayıplar için de bir detsek paketi hazırlandı. İspanya bu destek paketinin tutarını 200 milyar euro olarak duyurdu. İspanya Başbakanı Pedro Sanchez, bu rakamın ülkenin toplam milli gelirinin yüzde 20’sine tekabül ettiğini söyledi. Öte yandan Başbakan Sanchez, yaşlı ve tehlike altındaki kişilerin bakımı ile işletmelerin ödemeleri için de 600 milyon euro üzerinde bir bütçe ayırdıklarını kaydetti.
5. İngiltere – 412 milyar dolar
İngiltere corona virüsü ile başa çıkmak için diğer ülkelerden daha farklı bir yol izleyerek “sürü bağışıklığını” denemeye karar vermişti. Ancak bu stratejiyi değiştirmek zorunda kaldı. İngiltere’de corona virüsü bilançosu gittikçe ağırlaşırken ülke corona virüsüne karşı ekonomi önlemlerini şöyle açıkladı; büyük şirketlerinden hisse alınacak, turizm ve hizmet sektörünün vergilerini 2020’de kaldırılacak, en küçük 700 bin firmaya 10’ar bin sterlin nakit para verilecek ve konut kredisi ödemeleri üç ay ertelenecek. İngiltere’nin açıkladığı paketin değeri ise 362 milyar sterlin yani 412 milyar dolar.
6. Japonya – 19 milyar dolar
Japonya’da corona virüsü salgınından en başından beri etkilenen ülkelerden biri. Geçtiğimiz günlerde Japon hükümeti yeni bir teşvik paketi açıkladı. Japonya Merkez Bankası (BoJ), toplu teminat karşılığında 23 Mart’tan 13 Nisan’a kadar olan dönemde piyasaya 4 trilyon yen (36.7 milyar dolar) büyüklüğünde fonlama yapılacağını duyurdu.
Her vatandaşına 12 bin yen (110 dolar) vermeyi planlayan Japonya hükümetinin ilk açıkladığı paket, 1,1 trilyon ten (9,18 milyar dolar) kredi desteği, 430,8 milyar yen sağlık personeline ve kapanan okullara destek ve 500 milyar yen şirketlere düşük maliyetli krediyi kapsıyordu. Kabul edilen ikinci paket ile birlikte toplam teşvik 19 milyar dolara çıktı.
7. Çin – 16 milyar dolar
Bilindiği üzere salgın Çin’den başlayarak tüm dünyaya yayılmıştı. Çin’in tüm ülkeyi karantinaya almasıyla salgın oradaki etkisini kaybetmeye başladı. Ancak dünyada üretimin ve ihracatın merkezi konumunda olan Çin’in aylarca karantinada kalması ekonomiyi oldukça kötü etkiledi. Çin’de hükümet hastalıkla mücadele için farklı kurum ve kuruluşlar aracılığıyla 16 milyar dolar ayrıldığını açıkladı.
Maliye Bakan Yardımcısı Xu Hongcai 5 Mart’ta yaptığı açıklamada bunun 10,.3 milyar dolarlık kısmının kullanıldığını ve 5.6 milyar doların da devam eden çalışmalarda harcanacağını aktarmıştı.
8. İtalya – 27.3 milyar dolar
Çin’de başlayan salgın şu ana dek en çok İtalya’yı etkiledi. İtalya’da hayatını kaybedenlerin sayısı Çindekileri her geçen gün ise yüzlerce yeni vaka tespit ediliyor. Şu ana dek İtalya’da binlerce kişi yaşamını yitirdi. Öte yandan İtalya Avrupa’nın borçluluk oranı en yüksek ülkelerinden biri.
21 Şubat’tan bu yana virüsle mücadele eden İtalya’da, ekonomiyi desteklemeye yönelik yeni bir başbakanlık kararnamesi kabul edildi ve 25 milyar euroluk paket uygulamaya sokuldu. Başbakan Giuseppe Conte, “Aileleri, işçileri, girişimcileri korumak için bu paketle bu akıntıyı durduracak bir baraj inşa etmeyi düşünüyoruz” dedi.
9. Güney Kore – 14.2 milyar dolar
Ağır kayıpların yaşandığı bir diğer ülke ise Güney Kore. Güney Kore’de hükümet; tıp merkezleri, araştırma enstitüleri ve karantina tesislerine 1.9 milyar dolar ayırdı. Öte yandan küçük ve orta ölçekli işletmelere destek olmak amacıyla 2.5 milyar dolarlık bir kaynak daha ayrıldı. Güney Kore Hükmeti ayrıca piyasalardaki sıkışıklığı gidermek için 9.8 milyar dolar değerinde yeni bir teşvik paketi hazırladı.
Öte yandan Uluslararası Para Fonu (IMF) Başkanı Kristalina Georgieva, Covid-19 salgınının küresel ekonomi üzerindeki olumsuz etkilerine karşı 1 trilyon dolarlık kaynağı kullandırmaya hazır olduklarını açıkladı
Dünya Bankası’nın açıkladığı paket ise 14 milyar dolardı.
Diğer ülkelerin corona virüsü bütçeleri ise şöyle;
– Kanada / 82 milyar dolar
– Polonya / 51.3 milyar dolar
– Çekya / 40 milyar dolar
– İsveç / 29.2 milyar dolar
– Birleşik Arap Emirlikleri / 27. 2 milyar dolar
– Katar / 23 milyar dolar
– Hong Kong / 15.5 milyar dolar
– Türkiye / 15.3 milyar dolar
– Suudi Arabistan / 13.3 milyar dolar
– Tayland / 12.2 milyar dolar
– Bahreyn / 11.4 milyar dolar
– İsviçre / 10.3 milyar dolar
– Avustralya / 9.85 milyar dolar
– Yeni Zelanda / 6.7 milyar dolar
– Mısır / 6.4 milyar dolar
– Malezya / 4. 6 milyar dolar
– Singapur / 4.4 milyar dolar
– Endonezya / 3.97 milyar dolar
– Litvanya / 2,7 milyar dolar
– Romanya / 2.2 milyar dolar
